ئۇيغۇرچە    Uyghurche    Уйғурчә    Ortaq Türkçe   
  • 2016-يىلى 10-ئاينىڭ 8- ۋە 9- كۈنلىرى، ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى «ئۇيغۇر تارىخ تەتقىقاتى ئىلمىي مۇھاكىمە يىغىنى» ئىستانبۇل توپكاپىدىكى فاتىھ سۇلتان مەھمەت ئۇنىۋېرسىتېتىدا ئۆتكۈزۈلىدۇ. ...
ئۇيغۇر لاھىيىلىگۈچىنىڭ ئەسىرى

ئۇيغۇر لاھىيىلىگۈچىنىڭ ئەسىرى

چىڭگىزخان (مىلادىيەنىڭ 1206– يىلىدىن 1227– يىلىغىچە قاغان بولغان) ۋە ئۇنىڭ ۋارىسلىرى ئوكتاي خان (1228–1241)، گويۇك خان (1246–1248) مۇنىكى خان (1251–1259)نىڭ ۋاقتىدا (مىلادىيەنىڭ 12 ...

تۇركىمەنىستان ئۇيغۇرلىرى

تۇركىمەنىستان ئۇيغۇرلىرى

مۇنەۋۋەر ھەبىبۇللا يەتتەسۇ ۋادىسىدا ياشايدىغان 2000دىن ئارتۇق ئۇيغۇر بۇنىڭدىن يۈز نەچچە يىل ئىلگىرى مورغاپ دەرياسى ۋادىسىغا كۆچۈپ بارغان. مورغاپ دەرياسى ۋادىسىغا تۈركمەنىستان جۇمھۇ ...

مىللەتنىڭ كۆزىدىكى داغ

مىللەتنىڭ كۆزىدىكى داغ

ئابدۇۋەلى ئايۇپ ئۇيغۇرلار ھەققىدە يىلنامىلەر، ھادىسىلەر ۋە شەخسلەر بايان قىلىنغان تارىخ يېزىلدى، ئەمما بىز ئۇيغۇرلۇق تارىخىمىزنى  خۇلاسىلەپ چىقالمىدۇق. بولۇپمۇ ئۇيغۇرلۇق كىملىكى زا ...

دىن ۋە مىللەت

دىن ۋە مىللەت

ئەليۈكسەل ئېسىمدە قېلىشىچە، 80-يىللارنىڭ باشلىرىدا جۇڭگودىن باشقا فىرانسىيە ۋە خوڭكوڭ (شياڭگاڭ) قاتارلىق 3 دۆلەت ۋە رايونلارنىڭ مۇخبىرلىرى بىر گۇرۇپپا تەشكىللەپ، ئۇيغۇر دىيارىغا كې ...

دىنىمىزنى قىيىنلاشتۇرۇۋەتكەن ئۆزىمىز

دىنىمىزنى قىيىنلاشتۇرۇۋەتكەن ئۆزىمىز

ئەركىن سىدىق 2016-يىلى 3-ئاينىڭ 4-كۈنى مەن ئالدىنقى قېتىم «ئەقىل-پاراسەت بىلەن ئىش قىلىشنىڭ زۆرۈرلۈكى ھەققىدە» دېگەن تېمىنى تەييارلاپ، تورلارغا يوللىغاندىن كېيىن، ئۇ خېلى كۆپ قېرىن ...

يەتتە قىزلىرىم

يەتتە قىزلىرىم

ﮪﻪﺑﯩﺒﯘﻟﻼ ﺋﺎﺑﻠﯩﻤﯩﺖ (گىرمانىيە) ﺷﯘﻧﺪﺍﻕ ﺋﻪﺭﻛﯩﻨﻠﯩﻚ ﺋﯜﭼﯜﻥ ﻛﯚﻙ ﺋﺎﺳﻤﺎﻧﻨﻰ ﺳﯧﺘﯟﯨﻠﯩﺸﻨﯩﯔ ﮪﯧﭻ ﮪﺎﺟﯩﺘﻰ ﻳﻮﻕ، ﭘﻪﻗﻪﺕ ﯞﻩ ﭘﻪﻗﻪﺗﻼ ﺭﻭﮪﯩﻤﯩﺰﻧﻰ ﺳﺎﺗﻤﯩﺴﺎﻗﻼ ﻳﯧﺘﯩﺪﯗ - نېلسۇن ﻣﺎﻧﺪىلا    ﭼﯩﻦ ﺳﯘﻻﺳﯩﻨﯩﯔ ﭘﺎﺩﯨﺸﺎﺳﻰ ﭼ ...

ئانامنىڭ ئەسلىمىلىرى

ئانامنىڭ ئەسلىمىلىرى

ئابدۇشۈكۈر مۇھاممەت ( شىۋىتسىيە) ئانام  82-يېشىدا  تۇپراققا باش قويدى. ئىچىمگە پاتمايۋاتقان ھەسىرەتلىرىمنى ئىپادىلەشكە  ئاجىزلىق قىلىپ، كۆز ياشلىرىم بىلەن يۈزۈمنى يۇدۇم. 13 يىل ئىس ...

قاتسانلىق تەشكىلاتلار

قاتسانلىق تەشكىلاتلار

ئەليۈكسەل مەن يېقىندا ئىدارىمىزدە ئورۇنلاشتۇرۇلغان «قاتسانلىق تەشكىلاتلار» (Exponential Organizations) دېگەن تېمىدىكى بىر سېمىنار (لېكسىيە) غا قاتناشتىم. لېكسىيە بەرگۈچىنىڭ ئىسمى « ...

ئالدىغا قاراپ مەغلۇپ بولۇش

ئالدىغا قاراپ مەغلۇپ بولۇش

ئەليۈكسەل   بالىلىرىمىزغا مۇۋەپپەقىيەتلىك بولۇشنى ئۆگىتىشنىڭ ئەڭ ياخشى ئۇسۇلى ئۇلارغا مەغلۇپ بولۇشنى ئۆگىتىش. ئەگەر بىز تۇنجى قېتىم سىنىشىمىزدىلا ئۆزىمىز ئىستىگەن نەرسىگە ئېرى ...

روھىي جەھەتتە كۈچلۈك بولۇشنىڭ بىر قانچە  ئۇسۇللىرى

روھىي جەھەتتە كۈچلۈك بولۇشنىڭ بىر قانچە  ئۇسۇللىرى

ئەليۈكسەل ئالدى بىلەن بارلىق قېرىنداشلارنىڭ «5-ماي دوپپا بايرىمى» غا  مۇبارەك بولسۇن! مەن ئالدىنقى يازمامدا دۇنياغا داڭلىق كارخانىچىلار ژۇرنىلى «فوربىس» (Forbes) نىڭ ماقالە ئاپتورى ...

مىللەتنىڭ كۆزىدىكى داغ

مىللەتنىڭ كۆزىدىكى داغ

ئابدۇۋەلى ئايۇپ ئۇيغۇرلار ھەققىدە يىلنامىلەر، ھادىسىلەر ۋە شەخسلەر بايان قىلىنغان تارىخ يېزىلدى، ئەمما بىز ئۇيغۇرلۇق تارىخىمىزنى  خۇلاسىلەپ چىقالمىدۇق. بولۇپمۇ ئۇيغۇرلۇق كىملىكى زا ...

ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى «ئۇيغۇر تارىخى تەتقىقاتى» ئىلمىي مۇھاكىمە يىغىنى ئۇقتۇرىشى

ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى 8 – نۆۋەتلىك ئۇيغۇر پەن – تەتقىقاتچى، ئەدىب ۋە مۇتەخەسىسلەر ئۇچرىشىشى «ئۇيغۇر تارىخى تەتقىقاتى» ئىلمىي مۇھاكىمە يىغىنى ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسىنىڭ ھەر يىلى بىر قېتىم، ياۋرو-ئاسىيا قىتئەسىنىڭ كۆۋرۈكى، دۇنيانىڭ مەدەنىيەت پايتەختى ئىستانبۇلدا ئۆتكۈزۈپ كېلىۋاتقان ”ئۇيغۇر پەن – تەتقىقاتچى، ئەدىب ۋە داۋامى ...

2016- يىل 31- ماي (0) پارچە ئىنكاس بار

ئۇيغۇرلاردا يېزىق ۋە ئىدىقۇت مائارىپى

قەدىردىن نۇرئەھمەد قۇتتېكىن يېزىق – مەدەنىيىتىنىڭ بىردىنبىر سىمۋولى، مائارىپىنىڭ ئاساسىي قورالى. ئۇيغۇرلار ئوتتۇرا ئاسىيادا يېزىق تارىخى خېلى ئۇزۇن مەدەنىيەتلىك مىللەتلەرنىڭ بىرى. ئۇيغۇر يېزىقى يۇنانلىق ئاكا – ئۇكا كەلىر ۋە مەتۇدىلار (1) ئىجاد قىلغان سلايۋان يېزىقىدىن كۆپ ئەسىرلەر بۇرۇن مەيدانغا كەلگەن. مىلاد داۋامى ...

2016- يىل 19- ئىيۇن (0) پارچە ئىنكاس بار

تۇركىمەنىستان ئۇيغۇرلىرى

مۇنەۋۋەر ھەبىبۇللا يەتتەسۇ ۋادىسىدا ياشايدىغان 2000دىن ئارتۇق ئۇيغۇر بۇنىڭدىن يۈز نەچچە يىل ئىلگىرى مورغاپ دەرياسى ۋادىسىغا كۆچۈپ بارغان. مورغاپ دەرياسى ۋادىسىغا تۈركمەنىستان جۇمھۇرىيتىنىڭ جەنۇبىدىكى ئەڭ چوڭ دەريانىڭ بىرى ئىدى. تارىختا يىپەك يولى ئارقىلىق قەدىمكى مىسىر، بابىل، پېرسىيە، كاۋكاز ۋە يىراق شەرقنىڭ داۋامى ...

2016- يىل 28- ئىيۇن (1) پارچە ئىنكاس بار

ئۇيغۇر لاھىيىلىگۈچىنىڭ ئەسىرى

چىڭگىزخان (مىلادىيەنىڭ 1206– يىلىدىن 1227– يىلىغىچە قاغان بولغان) ۋە ئۇنىڭ ۋارىسلىرى ئوكتاي خان (1228–1241)، گويۇك خان (1246–1248) مۇنىكى خان (1251–1259)نىڭ ۋاقتىدا (مىلادىيەنىڭ 1206–1259– يىلىغىچە) شەرقتە تىنچ ئوكياندىن تارتىپ غەربتە دۇناي دەرياسىنىڭ دېڭىزىغا قويۇلىدىغان جايغىچە ۋە شىمالدا سىبىرىيە دالالىرىد داۋامى ...

2016- يىل 28- ئىيۇن (0) پارچە ئىنكاس بار

قاتسانلىق تەشكىلاتلار

ئەليۈكسەل مەن يېقىندا ئىدارىمىزدە ئورۇنلاشتۇرۇلغان «قاتسانلىق تەشكىلاتلار» (Exponential Organizations) دېگەن تېمىدىكى بىر سېمىنار (لېكسىيە) غا قاتناشتىم. لېكسىيە بەرگۈچىنىڭ ئىسمى «سالىم ئىسمائىل» بولۇپ، ئۇ تېگى ھىندىستانلىق كانادا گراجدانى ئىكەن. ئۇ ھازىر ئامېرىكىنىڭ شىمالىي كالىفورنىيە رايونىغا جايلاشقان كىر داۋامى ...

2016- يىل 23- ئىيۇن (2) پارچە ئىنكاس بار

يەتتە قىزلىرىم

ﮪﻪﺑﯩﺒﯘﻟﻼ ﺋﺎﺑﻠﯩﻤﯩﺖ (گىرمانىيە) ﺷﯘﻧﺪﺍﻕ ﺋﻪﺭﻛﯩﻨﻠﯩﻚ ﺋﯜﭼﯜﻥ ﻛﯚﻙ ﺋﺎﺳﻤﺎﻧﻨﻰ ﺳﯧﺘﯟﯨﻠﯩﺸﻨﯩﯔ ﮪﯧﭻ ﮪﺎﺟﯩﺘﻰ ﻳﻮﻕ، ﭘﻪﻗﻪﺕ ﯞﻩ ﭘﻪﻗﻪﺗﻼ ﺭﻭﮪﯩﻤﯩﺰﻧﻰ ﺳﺎﺗﻤﯩﺴﺎﻗﻼ ﻳﯧﺘﯩﺪﯗ - نېلسۇن ﻣﺎﻧﺪىلا    ﭼﯩﻦ ﺳﯘﻻﺳﯩﻨﯩﯔ ﭘﺎﺩﯨﺸﺎﺳﻰ ﭼﯩﻴﻪﻧﻠﯘﯓ (1711-1799) ﻧﯩﯔ ﺋﻪﺳﻜﻪﺭﻟﯩﺮﻯ 1760-ﻳﯩﻠﻠﯩﺮﻯ ﺋﯜﭼﺘﯘﺭﭘﺎﻧﻐﺎ ﺑﯩﺴﯩﭗ ﻛﯩﻠﯩﭗ، ﺋﻪﻟﻪﻧﯘﺭﺧﺎﻥ (ﺗﺎﺭﯨﺨﺘﯩﻜﻰ ﻣﻪﺷﮭﯘﺭ ﺋﯩﭙﺎﺭﺧﺎﻥ) ﻧﻰ ﺋﻪﺳﯩﺮﮔﻪ ﺋﯩﻠﯩﭗ، داۋامى ...

2016- يىل 23- ئىيۇن (0) پارچە ئىنكاس بار

دىن ۋە مىللەت

ئەليۈكسەل ئېسىمدە قېلىشىچە، 80-يىللارنىڭ باشلىرىدا جۇڭگودىن باشقا فىرانسىيە ۋە خوڭكوڭ (شياڭگاڭ) قاتارلىق 3 دۆلەت ۋە رايونلارنىڭ مۇخبىرلىرى بىر گۇرۇپپا تەشكىللەپ، ئۇيغۇر دىيارىغا كېلىپ، بىر قېتىم تەكشۈرۈش ئېلىپ باردى. بۇ تەكشۈرۈشتە مۇخبىرلار ھەر قايسى جايلارغا بېرىپ، شۇ يەردىكى خەلقلەرنىڭ ۋەكىللىرىدىن «سىزنىڭ داۋامى ...

2016- يىل 26- ئىيۇن (0) پارچە ئىنكاس بار

«ئەتەبەتۇلھەقايىق» داستانىدا ئىپادىلەنگەن ئىلىم-مەرىپەت توغرىسىدىكى قاراشلار

غاپپار روزى «ئەتەبەتۇلھەقايىق» (“ھەقىقەت ئىشىكى”) قاراخانىلارنىڭ ئاخىرقى دەۋرىدىكى ئۇيغۇر ئەدەبىياتىدا مەيدانغا كەلگەن يىتۇك شائىر ۋە فازىل ئالىم ئەھمەد بىننى مەھمۇد يۈكنەكىنىڭ ۋەكىل خاراكتېرلىك مەشھۇر داستانى . داستان مەزمۇن جەھەتتىن ئىجتىمائىي ، پەلسەپىۋى ، تۈزۈلۈش جەھەتتىن شېئىرىي ، خاراكتېر جەھەتتىن دىداك داۋامى ...

2016- يىل 19- ئىيۇن (0) پارچە ئىنكاس بار

قاتسانلىق تەشكىلاتلار

ئەليۈكسەل مەن يېقىندا ئىدارىمىزدە ئورۇنلاشتۇرۇلغان «قاتسانلىق تەشكىلاتلار» (Exponential Organizations) دېگەن تېمىدىكى بىر سېمىنار (لېكسىيە) غا قاتناشتىم. لېكسىيە بەرگۈچىنىڭ ئىسمى «سالىم ئىسمائىل» بولۇپ، ئۇ تېگى ھىندىستانلىق كانادا گراجدانى ئىكەن. ئۇ ھازىر ئامېرىكىنىڭ شىمالىي كالىفورنىيە رايونىغا جايلاشقان كىر داۋامى ...

2016- يىل 23- ئىيۇن (2) پارچە ئىنكاس بار

ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى ئورگان تور ى © 2016

ئۈستىگە قايتىش