• 2020-يىلى 21-مارت قۇتلۇق نورۇز كۈنىدە قۇتادغۇ بىلىگ ئىنىستىتۇتى ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى تەركىبىدە قۇرۇلدى. ...
تەسەۋۋۇپچى شائىر ئابدۇللا نىدائى(قەشقەرى)

تەسەۋۋۇپچى شائىر ئابدۇللا نىدائى(قەشقەرى)

يۈسۈپجان ياسىن 15- ئەسىردىن باشلاپ تىمۇرىيلار بىلەن ئوسمانلى ئىمپېرىيىسىنىڭ مۇناسىۋىتى كۈچىيىپ، ئىككى مەملىكەت ئوتتۇرىسىدا مەدەنىيەت ۋە ئىلىم– پەن ئالاقىسى قويۇقلاشقان. بۇ چاغدا ئو ...

پىسىخىكىلىق بوھران(پوۋېست)

پىسىخىكىلىق بوھران(پوۋېست)

ئەكبەر ئىمام كۆكبۆرە (پوۋېست) قەدىرلىك لالە! مەن سەن ھەققىدىكى خىيال بوستانلىقلىرىمدا ناھايىتى ئۇزاق، ناھايىتى ئۇزاق ۋاقىت يەككە – يېگانە ھالدا ئايلاندىم. ئاخىر قەدەملىرىم تالدى، ي ...

بۇلبۇلىستان(ھېكايە)

بۇلبۇلىستان(ھېكايە)

ياسىنجان سادىق چوغلان كۈز پەسلى ئاخىرلىشاي دەپ قالغان بولسىمۇ، ھاۋا يەنىلا ئىسسىق ئىدى. قەشقەر شەھىرىنىڭ باغۇ بوستانلىق مەھەللىلىرىدىن بىرى بولغان بۇلاقبېشىغا جايلاشقان ئەلى باينىڭ ...

تەسەۋۋۇپچىلار

تەسەۋۋۇپچىلار

ئابابەكرى ئاتىخان بۇتام ئەدەبىيات – سەنئەتچىلەر بىرلەشمىسىدىن يۈسۈپ ھۈسەيىن (قەقنۇس)، فىلولوگىيە ئىنستىتۇتىنىڭ دوكتورى ھۆرمەتجان ئابدۇرەھمان فىكرەت ئەپەندى «تەسەۋۋۇپ ۋە تەسەۋۋۇر» ھ ...

كۈنلەر تېخى ئۇزاق

كۈنلەر تېخى ئۇزاق

(پوۋېست) داۋۇت مەتنىياز 1 ھاۋا ئوچۇق بولۇپ، ھەيۋەتلىك قارا قۇرۇم تاغلىرىنىڭ قارلىق چوققىلىرى يېقىنلا يەردە كۆرۈنۈپ تۇراتتى. ئەتىگەننىڭ غۇر – غۇر شامىلى يۇرۇڭقاش دەرياسىنىڭ نەمخۇش ھ ...

”قۇتادغۇبىلىك“ نىڭ قۇرۇلمىسى ۋە شەكلى توغرىسىدا

”قۇتادغۇبىلىك“ نىڭ قۇرۇلمىسى ۋە شەكلى توغرىسىدا

نىشىۋاكى تاكېئو [ياپونىيە] تەرجىمە قىلغۇچى: بارىجان زەپەر ”قۇتادغۇبىلىك“ سىياسەت، دىن، پەلسەپە، ئىدېئولوگىيە، ئېتىكا، ماتېماتىكا، ئاسترونومىيە، ھەربىي ئىشلار، قانۇن، دىپلوماتىيە، ئ ...

شەرقشۇناسلىقنىڭ ئىسلامغا بولغان قارىشى

شەرقشۇناسلىقنىڭ ئىسلامغا بولغان قارىشى

پروفېسسور دوكتۇر تالىپ ئۆزدەش تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىغا تەرجىمە قىلغۇچى: قۇتلۇق بىلگە شەرقشۇناسلىق (ئوريانتالىزىم) شەرق بىلەن مۇناسىۋەتلىك، شەرققە تەۋە، شەرق مەنىسىنى بىلدۈرىدىغان « شەر ...

كۈنىمىز مەدەنىيىتىدە ئىنسان

كۈنىمىز مەدەنىيىتىدە ئىنسان

ئەلى شەرىئىياتى تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىغا تەرجىمە قىلغۇچى: قۇتلۇق بىلگە   ئىنسان تېمىسى قەدىمدىن بېرى بەس – مۇنازىرە قىلىنىپ كەلمەكتە ياكى قەدىمدىلا بەس – مۇنازىرىنىڭ تېمىسى بولغان ئىدى ...

شىركەت سۋوت ئانالىز ئۇسۇلى

شىركەت سۋوت ئانالىز ئۇسۇلى

ئەركىن سىدىق 2010-يىلى 8-ئاينىڭ 10-كۈنى مەن بۇ ماقالىنىڭ ئالدىنقى قىسمىدا، كىشىلىك سۋوت ئانالىز ئۇسۇلىنى تونۇشتۇرۇپ ئۆتتۈم. ئۇنىڭ بۇ قىسمىدا بولسا «شىركەت سۋوت ئانالىز ئۇسۇلى» نى ق ...

شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىدىكى ستالىننىڭ ئادەملىرى ۋە ئۇيغۇرلار – دوكتور نەبىجان تۇرسۇن

شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىدىكى ستالىننىڭ ئادەملىرى ۋە ئۇيغۇرلار – دوكتور نەبىجان تۇرسۇن

دوكتور نەبىجان تۇرسۇن ئەپەندىنىڭ خېلىل خۇداۋەردىنىڭ تۇغۇلغانلىقىنىڭ 100 يىللىقىنى خاتىرىلەش يىغىنىدا سۆزلىگەن «شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىدىكى ستالىننىڭ ئادەملىرى ۋە ئۇيغۇرلار» ھە ...

«شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىنىڭ تەقدىرى: 1949 – يىلىدىكى كوممۇنىست خىتاي ئىشغالىيىتى» – دوكتور نەبىجان تۇرسۇن

«شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىنىڭ تەقدىرى: 1949 – يىلىدىكى كوممۇنىست خىتاي ئىشغالىيىتى» – دوكتور نەبىجان تۇرسۇن

«شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىنىڭ تەقدىرى: 1949-يىلىدىكى كوممۇنىست خىتاي ئىشغالىيىتى» لىكسىيە سۆزلىگۈچى: نەبىجان تۇرسۇن (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) رىياسەتچى: قۇددۇس ئىمام لىكسىيەنى يوت ...

You Are Here: Home » ئومۇمى (Page 195)

2- دۇنيا ئۇرۇشىدىكى قىزىقارلىق ئىشلار

1943- يىلى ئىتتپاقداش ئارمىيە ئىتالىيدە قۇرۇقلۇققا چىققاندا بىر جەڭگاھتا كەسكىن جەڭ قىلغان بولسىمۇ، ئۆلۈش يارىلىنىش ئەھۋالى كۆرالمىگەن. بۇ قېتىمقى ئۇرۇشتىكى بىردىنبىر تالاپەت ئىتتپاقداش قىسىمنىڭ بىر ئۇچقۇچىسى پاراشۇت بىلەن سەكرىگەندە دېىڭىزغا چۈشۈپ كېتىش بولغان. سارالودىن قۇرۇقلۇقىغا چىقىش ئۇرۇشىدا ئىتتپاقداش ئارمىيە ساھىلىدا قارشلىققا ئۇچرىمىغان، بىر جەڭگاھ مۇخبىرى «ئىتتپاقداش ئارمىينىڭ ساھىلدا ئۇچرىغان ئە ...

Read more

مېنىڭ بىر غايەم بار

1963- يىلى 8- ئاينىڭ 23- كۈنى، مارتىن. لۇد. كىڭ ئامېرىكا تارىخىدىكى مۇھىم تەسىرگە ئىگە بولغان «ئەركىنلىك يۈرۈشى» ھەرىكىتىنى تەشكىللىگەن. ئۇ غايەت زور نېگىرلار قوشۇنىغا سەپەرۋەرلىك قىلىپ، ئامېرىكا پايتەختى ۋاشىنگتونغا يۈرۈش قىلىپ، ئامېرىكا نېگىرلىرىنىڭ ئەركىنلىكىنى قولغا كەلتۈرگەن. ئۇنىڭ لىنكولىن خاتىرە سارىيى ئالدىدا 250 مىڭ كىشىگە قىلغان «مېنىڭ ئارزۇيۇم» دېگەن نوتۇقىدا، ئېرقىي كەمسىتىشكە قارشى تۇرۇش، ئىنسا ...

Read more

ھەرقايسى مەدەنىيەتلەرنى ئۇچراشتۇرغان شەھەر: ئىستانبۇل

تۈركىيە ئاۋازى رادىئوسى خەۋىرى: بۇرۇندىن تارتىپ تا ھازىرغىچە قانچىلىغان ئەدەبىياتشۇناس ئالىملارغا، رەسساملارغا ئىلھام مەنبەسى بولغان، قانچىلىغان شېئىرلەر يېزىلىپ، ناخشىلار ئوقۇلغان، تەبىئىي ۋە تارىخىي بايلىقلىرى بىلەن دۇنياغا داڭلىق مىسلىسىز شەھەرلەرىدىن بىرى ئىستانبۇلدۇر. بولۇپمۇ جۇغراپىيىلىك ئەھمىيىتى تۈپەيلى دۇنيادا تەڭدىشى بولمىغان ئىستانبۇل، بىر قىسمى ئاسىياغا، يەنە بىر قىسمى بولسا ياۋروپاغا جايلاشقان ...

Read more

تارىخمىزدىكى «ئاجايىپ» شەخسلەر

ئەمەتجان مۇھەممەت ئەركزات 1-تاڭ سۇلالىسىنىڭ ساداقەتمەن سانغۇنى ئاشىنا شىر ئاشىنا شىر كۆكتۈرك خانلىقىنىڭ باتۇر شاھزادىسى ئىدى. كۆكتۈرك خانلىقى مىلادى 583-يىلى غەربىي تۈرك خانلىقى ۋە شەرقىي تۈرك خانلىقى دەپ ئىككىگە بۆلۈنگەندىن كېيىن، مىلادى 626-يىلى شەرقىي تۈرك خانلىقى تەۋەسىدىكى 15 كە يېقىن ئۇيغۇر قاتارلىق تۈركىي قەبىلىلەر بىرلىشىپ شەرقىي تۈرك خانلىقىغا قارشى ئىسىيان كۆتۈردى. دەل مۇشۇنداق ھالقىلىق پەيتتە شەر ...

Read more

ئەخمەتجان قاسىمىغا مەرسىيە

ئەخمەتجان قاسىمىغا مەرسىيە «نېمشىھىت شېئىرى» نېمە دەپ بايان قىلاي، ئەي كاج پەلەك، ھېكايىتىڭنى، پاش ئەيلەيىن ئەلگە سېنىڭ شىكايىتىڭنى. كۆرگەنمۇ خەلق بىرەر قېتىم ئىنايىتىڭنى، تاشلارسەنمۇ قىلىپ كەلگەن زىيارىتىڭنى؟ قايسى بىرلەر يوقسۇللۇقتا جاپا چەككەن، قايسى بىرلەر شۇم قۇشلارغا بويۇن ئەككەن. گاھى گۈلگە باھار بولماي ئۈششۈك تەككەن، كۆرەلمىدۇق پەلەك سېنىڭ ھالاۋىتىڭنى. گاھى بىرنى ئاتاسىدىن ئايرىپ قېلىپ، يا مىھرىبان ...

Read more

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

Scroll to top