36 ھىيلە ۋە ئ‍ۇيغۇرلار (1)

36 ھىيلە ۋە ئ‍ۇيغۇرلار (1)

ئاپتورى: خالمۇرات ئۇيغۇر ئەلسۆي دۈشمەننى بىلمەي تۇرۇپ، دۈشمەنگە تاقابىل تۇرالمايمىز. كىچىكىمدىن ياخشى كۆرۈدىغان خىتايچە كىتابلارنىڭ بىرى لېيچىڭيىنىڭ ھازىرقى زامان خىتاي تىلىغا ئۆرى ...

سۈنزىنىڭ ھەربىي ئىشلار دەستۇرىغا نەزەر

سۈنزىنىڭ ھەربىي ئىشلار دەستۇرىغا نەزەر

ئا. باھادىر 36 تەدبىر خىتاينىڭ قەدىمكى دەۋرىدە شەكىللەنگەن بۇلۇپ، ئاساسلىغى 7 كۇچلۇك بەگلىك دەۋرىدە، 3 پادىشاھلىق ۋە ئۇنىڭدىن كىيىنكى ھەقىقى ئۇرۇش مەيداندا قوللىنىلغان ئۇرۇش تەدبىر ...

شەرقىي تۈركىستان ئىنقىلابچىل ياشلار تەشكىلاتى ۋاقىتلىق نىزامنامىسى

شەرقىي تۈركىستان ئىنقىلابچىل ياشلار تەشكىلاتى ۋاقىتلىق نىزامنامىسى

ھۆرمەتلىك ئوقۇرمەن، مەزكۇر نىزامنامە تەيۋەن دۆلەتلىك تارىخ سارىيىدا ساقلىنىۋاتقان ۋە 1947-يىلى ئىيۇلدا دوكلات سۈپىتىدە يې شيۇۋفىڭ (葉秀峰) تەرىپىدىن جىياڭ جېشىغا يوللانغان «شەرقىي تۈر ...

شەرقىي تۈركىستان مىللىي كۈرىشىنىڭ يېڭى يۈزلىنىشى ھەققىدە

شەرقىي تۈركىستان مىللىي كۈرىشىنىڭ يېڭى يۈزلىنىشى ھەققىدە

پىروفېسسور دوكتور ئالىمجان ئىنايەت شەرقىي تۈركىستان دەۋاسىنىڭ دىئاسپورادا ئۆتكەن ئەسىرنىڭ 50-يىللىرىدا باشلىغانلىقىنى، ئەيسا يۈسۈپ ئالپتېكىن بەگ، مەمتىمىن بۇغرا ھەزرەت قاتارلىق پىش ...

ئامېرىكىلىق مۇخبىر پەگىي پاركىر ۋەتىنىمىزدە (2)

ئامېرىكىلىق مۇخبىر پەگىي پاركىر ۋەتىنىمىزدە (2)

ئامېرىكىلىق مۇخبىر پەگىي پاركىر ۋەتىنىمىزدە (2) تەرجىمە قىلىپ تەييارلىغۇچى: تاران ئۇيغۇر   1947-يىلى 8-ئىيۇل قارىغاندا مەن پۈتۈن جاھانكەزدىلىكىم ئىچىدىكى ئەڭ ھاياجانلىق بىر سە ...

مىللىي مەنپەئەت ۋە مىللىي بىرلىك

مىللىي مەنپەئەت ۋە مىللىي بىرلىك

ئاپتورى: خالمۇرات ئۇيغۇر ئەلسۆي تىل ئىنسانلارنىڭ ئالاقە ۋاستىسى ۋە ئىنسانلارنىڭ تەبىئىي ۋە ئىجتىمائىي توپلارغا ئايرىلىشىنىڭ شەرت ۋە پاسىللىرىنىڭ بىرى. مەسىلەن بىز ئۇيغۇر تىلىدا مەي ...

ئابلىز ھوشۇر – چىڭگىزخان داموللام كىم؟

ئابلىز ھوشۇر – چىڭگىزخان داموللام كىم؟

ئاپتورى: ئابلىمىت مەخسۇم ئىنىم ئابلىز (ئابدۇل ئېزىز) 1912-يىلى 1-ئايدا بۈگۈر ناھىيە يېڭىسار يېزا موللا ھوشۇر داموللا ھاجى دېگەن دىنىي زات ئائىلىسىدە دۇنياغا كەلگەن. 1952-يىلى 40 يې ...

جەمىئىيەتشۇناسلىق نۇقتىسىدىن مېدىيا ۋە سىياسەت مۇناسىۋىتىگە نەزەر

جەمىئىيەتشۇناسلىق نۇقتىسىدىن مېدىيا ۋە سىياسەت مۇناسىۋىتىگە نەزەر

دوكتور ئەلى ئارسلان تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىلاشتۇرغۇچى: مۇھەممەت ئابدۇمىجىت قىسقىچە مەزمۇنى مېدىيا بىلەن ئۇنىڭ سىياسىي ۋە ئىجتىمائىي مۇھىتى ئوتتۇرىسدا ئۆز-ئارا تايىنىشنى ئاساس قىلغان ئور ...

تەيۋەننىڭ مۇستەقىللىق يولى (1): خەلقئارا كېلىشىملەردىكى يوچۇق ۋە ئۇپۇقلار

تەيۋەننىڭ مۇستەقىللىق يولى (1): خەلقئارا كېلىشىملەردىكى يوچۇق ۋە ئۇپۇقلار

مۇستەقىل تەيۋەن جۇمھۇرىيىتى ئۈچۈن تەييارلانغان بايراق ئۈلگىلىرىدىن بىرى تاران ئۇيغۇر شەرقىي ئاسىيادا مۇھىم ئىستراتېگىيەلىك ئورۇنغا جايلاشقان تەيۋەن ئارىلى ئۆزىگە خاس ئىقتىسادىي تەر ...

قۇتادغۇ بىلىگ ئىنستىتۇتى قۇرۇلدى

قۇتادغۇ بىلىگ ئىنستىتۇتى قۇرۇلدى

ئالدى بىلەن ۋەتەن ئىچى - سىرتىدىكى بارلىق شەرقىي تۈركىستانلىق قېرىنداشلارنىڭ نورۇز بايرىمى قۇتلۇق بولسۇن! نورۇز - يېڭى يىلدا يېڭى قوياشنىڭ نۇرىدا ھاياتلىقنىڭ يېڭىدىن جانلىنىشى ۋە ي ...

نورۇز قىزى ھەققىدە جەڭنامە

نورۇز قىزى ھەققىدە جەڭنامە

ھەبىبۇللا ئابلىمىت ھازىر ئەردەممۇ خالايىقنىڭ ئارقىسىدىن ئەگىشىپ، نورۇز بەزمىسى بار تەرەپكە قاراپ ماڭغان ئىدى. ئۇ توساتتىن يول ياقىسىدا كىشىلەر توپ بولۇپ يىغىلىۋالغان يەرگە كېلىپ ئى ...

سىزنىڭ ئورنىڭىز: باشبەت » تارىختىن تامچە (بەتلەر: 38)

قاراخانىلارنىڭ قۇرۇلۇشى

ھاجى نۇر ھاجى 9 - ئەسىرنىڭ باشلىرىدىن باشلاپ 13 - ئەسىرگە قەدەر بولغان 300 يىللىق ئارىلىقتا ئۇيغۇر، ياغما ۋە تۈركىي تىللىق مىللەتلەرنىڭ قەدىمكى مۇقەددەس ئانا ماكانى بولغان غەربىي دىياردا ياغمىلار قاراخانىيلار ھاكىمىيىتىنى قۇردى. قاراخانىيلار سۇلالىسىنىڭ راسا گۈللەنگەن مەزگىللىرىدە ئۇنىڭ زېمىنى ھازىرقى تارىم ئويمانلىقىنىڭ ئوتتۇرا ۋە غەربىي قىسمى، ئىلى مىڭلاق ۋادىلىرى ۋە بالقاش كۆلىنىڭ جەنۇبىي، چۇ دەريا ۋادىس ...

داۋامى

قاراخانىلارنىڭ قۇرغۇچىلىرى ئۈستىدە تەتقىقات

ئەلى غوپۇر قىسقىچە مەزمۇنى: مىلادىيە 9- ئەسىرنىڭ ئوتتۇرا ۋە كېيىنكى دەۋرلىرىدىن 13-ئەسىرنىڭ باشلىرىغىچە تارىم ئويمانلىقىنىڭ غەربىي قىسمى، پامىر ئېگىزلىكىنىڭ شىمالى، ئىسسىق كۆل ۋە ئىلى دەريا ۋادىلىرىدا قاراخانىلار خانلىقى(مەھمۇت قەشقەرىنىڭ سۆزى بويىچە «خاقانىيە») دېگەن نام بىلەن ئاتالغان بىر خانلىق مەۋجۇت بولۇپ تۇردى. بۇ ماقالىدا مەزكۇر خانلىقنىڭ قۇرغۇچىلىرى ئۈستىدە ئېلىپ بېرىلغان تەتقىقات نەتىجىلىرىنى يەنىم ...

داۋامى

ئاپپاق خوجىنىڭ «جاھان كېزىش» نامى بىلەن تىبەتكە قىلغان سەپىرى ھەققىدە

    ئاپتور: ئەخمەتجان ھەسەن     مۇھىم مەزمۇنى: بۇ ماقالىدە «ئاپپاق خوجا» نامى بىلەن مەشھۇر بولغان خوجا ھىدايەتۇللا ئىشاننىڭ 17– ئەسىرنىڭ 70– يىللىرى يەكەن سەئىدىيە خانلىقىنىڭ ھۆكۈمرانى ئىسمائىلخان تەرىپىدىن يەكەن خانلىقى تەۋەسىدىن قوغلاپ چىقىرىلغاندىن كېيىن، سەئىدىيە سەلتەنەتىنىڭ تەختىنى تارتىۋېلىش، ئۆچ ئېلىش، قارشىلىشىش ئوي– خىياللىرىنىڭ تۈرتكىسىدە، قىلچەئۇيالماستىن ۋە ئارىلىقنى يىراق كۆرمەستىن تىبەتكە بىر ...

داۋامى

چاغاتاي ئۇيغۇر خانلىقىنىڭ پۇللىرى

چاغاتاي ئۇيغۇر خانلىقنىڭ نامى چىڭگىزخاننىڭ ئىككىنچى ئوغلى چاغاتاينىڭ ئىسمى بىلەن ئاتالغان. چىڭگىزخان ئاخىرقى ئۆمرىدە بويسۇندۇرغان زېمىنلىرىنى تۆت ئوغلىغا بۆلۈپ بەرگەن. بۇنىڭ بىلەن موڭغۇللارنىڭ تۆت خانلىقى بولغان قىپچاق خانلىقى، چاغاتاي ئۇيغۇر خانلىقى، ئوگداي خانلىقى، ئىلىكخان خانلىقى بارلىققا كەلگەن. بۇ تۆت خانلىقنىڭ ئىچىدە چاغاتاي ئۇيغۇر خانلىقى (1221-يىلدىن 1370-يىللارغىچە) بىر قەدەر چوڭ خانلىق بولۇپ، شىن ...

داۋامى

موڭغۇللار نىمە ئۈچۈن ياپونىيەنى بويسۇندۇرالمىغان ؟

جاھاندا ئۆزىنى بىر دەپ يۈرگەن موڭغۇللار ئىلگىرى ياۋروپا-ئاسىيا  قۇرۇقلۇقىنى بويسۇندۇرغان بولۇپ،ئۇلارغا ھېچكىم تەڭ كېلەلمىگەن. لېكىن موڭغۇللار ياپونىيەگە ئىككى قېتىم تاجاۋۇز قىلغان بولسىمۇ، ئېچىنىشلىق مەغلۇپ بولغان.چۈنكى ياپونىيە موڭغۇل ئىمپېرىيەسىگە تىز پۈكمىگەچكە، موڭغۇللار ياپونىيەگە ھۇجۇم قىلغان.بۈيۈك خان قۇبلاي كۆپ قېتىم ئەلچى ئەۋەتىپ، ياپونىيەدىن موڭغۇللارغا تىز پۈكۈپ، ئۇلپان تاپشۇرۇشنى تەلەپ قىلغان،كو ...

داۋامى

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

ئۈستىگە قايتىش