• 2020-يىلى 21-مارت قۇتلۇق نورۇز كۈنىدە قۇتادغۇ بىلىگ ئىنىستىتۇتى ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى تەركىبىدە قۇرۇلدى. ...
يالىڭاچلىقنىڭ غەرپچە يۈزى ۋە ئۇيغۇرچە سۆزى

يالىڭاچلىقنىڭ غەرپچە يۈزى ۋە ئۇيغۇرچە سۆزى

يوقسۇل داستىخان ۋە تۆشۈك قالغان گەپ خىتايدىكى ئېچىۋېتىش يالغۇز 30 يىلغا يېقىن تاقالغان سودا، ئۇچۇر، مەدەنىيەت ۋە تەخنىكا ئىشىكلىرىنىڭلا ئېچىلىشى بىلەن ئەمەس ئەڭ موھىمى بوغۇلغان ئىن ...

ئاماننىساخاننىڭ ھاياتىغا دائىر بەزى مەسىلىلەر

ئاماننىساخاننىڭ ھاياتىغا دائىر بەزى مەسىلىلەر

ب د ت پەن مائارىپ مەدەنىيەت تەشكىلاتى تەرىپىدىن 2005 -يىلى 11 -ئاينىڭ 25 -كۈنى «ئىنسانىيەت ئاغزاكىي ۋە غەيرىي ماددىي مەدەنىيەت مىراسلىرىنىڭ ۋەكىللىك ئەسىرى» قاتارىغا كىرگۈزۈلگەن ئۇ ...

يەتتە قىزلىرىم ھەققىدە

يەتتە قىزلىرىم ھەققىدە

سايرام ئوغلانى * * * تۇپراق ئۈچۈن سەن ئەمەس ، جاھان ئەھلى پىدايى، يەتتە قىزغا ئۆكسىمەس خەلقىمىزنىڭ دۇئاسى. يەتتە قىزنىڭ شۆھرىتى ئەل ئىچىگە تارالغان، ئاشۇ ئۇلۇغ يەتتە قىز پىداكار بو ...

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -07

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -07

ماناس داستانىنىڭ داۋامى ۋە چىنگىزخان داستانى ھەققىدە قىسقىچە مەلۇمات تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى› ناملىق پىروگراممىمىزنىڭ بۈگۈنكى بۆلۈمىدە تۈرك داستانلىرى ئىچىدە ئالاھىدە ئورۇند ...

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -08

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -08

ئالپامىش ۋە ئۇرال باتۇر داستانلىرى ھەققىدە قىسقىچە مەلۇمات. تۈرك تارىخىدىكى قەھرىمانلىق داستانلىرىنىڭ بىرى ئالپامىش داستانى بولۇپ، بۇ داستاننىڭ ئوتتۇرىغا چىقىشىغا دائىر كەسكىن مەلۇ ...

تارىختىكى موغۇللار ۋە موغۇلىستان

تارىختىكى موغۇللار ۋە موغۇلىستان

بىز ئوتتۇرا ئەسىرلەر تارىخىنى ئۈگەنگەن ۋاقتىمىزدا، كۆپىنچە«موغۇل»، «موغۇللار» ۋە «موغۇلىستان»دېگەندەك ناملارنى ئۇچرىتىمىز. «موغۇل»، «موغۇللار» دېگەن بۇ ئېتنىك تەركىبى ئانچە ئېنىق ب ...

چېچىغا خېنە قويغان كىچىك ھەسەن

چېچىغا خېنە قويغان كىچىك ھەسەن

چاناققەلئە ئۇرۇشغا ھەر كۈنى يۈزلەرچە ياشلار پىدائى بولۇپ كىلىۋاتاتتى. يېڭى ئەسكەرلەرنى دەرھال تەربىيلەپ تىزلىكتە ئالدىنقى سەپكە ئەۋەتىۋاتاتتى. يۈز بېشى سىررى بەي يېڭى كەلگەن ئەسكەر ...

بالىنىڭ كەپسىزلىكىدىن ئەجەبلىنىشنىڭ ھاجىتى يوق

بالىنىڭ كەپسىزلىكىدىن ئەجەبلىنىشنىڭ ھاجىتى يوق

بالىسىنى ياخشى كۆرۈشنى بىلىپ،بالىسىنىڭ تالانتىنى بايقىيالمايدىغان ئاتا-ئانىلار چاكىنا كىشىلەردۇر.بالىنىڭ ئىزدىنىش ئىقتىدارىنى بېسىش جىنايەتتۇر.بالىنىڭ كەپسىزلىكىگە ياخشى مۇئامىلە ق ...

ئاتا-ئانىلارنىڭ باھاسى بالىلارنىڭ مۇۋەپپەقىيەت قازىنىشىنى بەلگىلەيدۇ

ئاتا-ئانىلارنىڭ باھاسى بالىلارنىڭ مۇۋەپپەقىيەت قازىنىشىنى بەلگىلەيدۇ

‹‹تالانت نۇقتىسىدىن قارىغاندا،باھا بېرىش مۇۋەپپەقىيەت قازىنىش››. ئەگەر ئاتا-ئانا بالىلىرىنىڭ ئەقلىي قابىلىيىتىنى ئادەتتىكى سەۋيىدىن ئۈستۈن دەپ قارىسا بالىلاردا ئاكتىپ تۇرمۇش پوزىتس ...

گومىنداڭنىڭ شەرقىي تۈركىستانغا يەتتە يىلدا 500 مىڭ كۆچمەن يەرلەشتۈرۈش پىلانى

گومىنداڭنىڭ شەرقىي تۈركىستانغا يەتتە يىلدا 500 مىڭ كۆچمەن يەرلەشتۈرۈش پىلانى

گومىنداڭنىڭ شەرقىي تۈركىستانغا يەتتە يىلدا 500 مىڭ كۆچمەن يەرلەشتۈرۈش پىلانى تەرجىمە قىلىپ تەييارلىغۇچى: تاران ئۇيغۇر ئىلاۋە: ھۆرمەتلىك ئوقۇرمەن، تۆۋەندىكىسى شەرقىي تۈركىستاننىڭ نو ...

تارىختىكى تىل-مەدەنىيەت قىرغىنچىلىقى

تارىختىكى تىل-مەدەنىيەت قىرغىنچىلىقى

ئۆتكەن 200 يىلدىن بۇيان ھۆكۈمران سىنىپنىڭ مۇتلەق  ھوقۇق يۈرگۈزۈشنى كاپالەتكە ئىگە قىلىش، ئاز سانلىق مىللەتلەرنى ئاسمىلاتتاتسىيە قىلىش ۋە مەملىكەت خارەكتىرلىك تىل بىرلىكنى ئىشقا ئاش ...

You Are Here: Home » تارىختىن تامچە (Page 40)

‏شىۋىتسىيىدىكى تارىخىي ماتېرىياللاردا ئۇيغۇر كىيىم – كېچەكلىرى توغرىسىدا

زۇلھايات ئۆتكۈر 1890-يىللىرىدىن باشلاپ شىۋېت ئېكىسپىدىتسىيىچىلىرىنىڭ قەدىمى زىمىنىمىزغا تەككەن بولۇپ، سۋېن ھېدىن (1865-1952) تۇنجى قېتىم ھىمالايا تېغىدىن ئۆتۈپ ئوتتۇرا ئاسىياغا ئېكىسپىدىتسىيە سەپىرىدە بولغان تۇنجى شىۋېتىسىيىلىك ئېكىسپىدىتسىيىچى. ئۇ تۇنجى قېتىم 1893-،1897 يىللىرى تارىم ئويمانلىقى، پامىر ئىگىزلىكى تەكلىمان چۆللىكىدە قېدىرىپ تەكشۈرۈشتە بولغان بولۇپ، شۇندىن كېيىن ئۇ ئوتتۇرا ئاسىياغا تۆت قېتىم ئ ...

Read more

چىڭگىزخان غەلبىسىنىڭ سىرى – خارەزىم ئوتكىلى

خارەزم ئۆتكىلى تۈركىي خەلىقلەر موڭغۇللارغا ئىنتايىن مول بىلىملەرنى قالدۇرغان، خارەزممۇ موڭغۇللارنىڭ ئۆزىنى كۆرسىتىشىدىكى سەھنە بۇلۇپ بەرگەن. خارەزمشاھ نىمە ئۈچۈن شۇنچىۋالا ئۈستۈن لەشكىرىي كۈچى بىلەن چىڭگىزخان قۇشۇنىغا تاقابىل تۇرۇشقا ئىلاجسىز قالغان؟ نۇرغۇن كىشلەر چىڭگىزخان قۇشۇنلىرى ئالغا ئىلگىرلىگەندە ئۇچۇرغانلىكى ئادەمنى قىرىپ ماڭغان، ئۇچۇرغانلىكى شەھەرگە ھۇجۇم قىلغان، ئۇلارنىڭ كۆزىگە ھىچ نەرسە كۆرۈنمىگە ...

Read more

ما جۇڭيىڭ، يولۋاسقا مەجبۇرىي ئەسكەر بولغان چاغلىرىم

ھاجى ئىساق مېرى مەن 1915 – يىلى 7 – ئايدا قۇمۇل شەھىرىنىڭ پالۋانتۇر يېزىسى غولئېرىق كەنتىدە تۇغۇلدۇم. ئۆسمۈرلۈك چېغىمدا يۇرتۇمدا دىنىي تەربىيە ئالدىم. ئەجدادىمنىڭ ئەسلى يۇرتى قەشقەر ۋىلايىتىنىڭ يەكەن ناھىيىسى بولۇپ، قۇمۇلدىكى تۇنجى بوۋام ئىسلام ئاخۇن 1677- يىلى 2 – ئوغلى ئابدۇگۈل ئاخۇننى ئېلىپ يەكەندىن قۇمۇلغا كېلىپ ئەبەيدۇللا تارخانبەگ)1697 – يىلى چىڭ سۇلالىسىغا بەيئەت قىلغان( ئوردىسىدا ئاخۇنلۇق قىلغان، ئى ...

Read more

سوپاخۇن ھەققىدە ستالىنغا يوللانغان مەلۇمات

«مەن كەچكەن كېچىكلەر» دىكى سوۋېت جاسۇسلىرى نەبىجان تۇرسۇن  (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) سوپاخۇن سوۋۇروف 20-ئەسىر ئۇيغۇر تارىخىدىكى مۇھىم شەخسلەرنىڭ بىرى. ئۇ، ئۇيغۇر ھازىرقى زامان ھەربىي ئىشلار تارىخىدا ئاددى بىر قوزغىلاڭچىدىن مەخسۇس ھەربىي مەكتەپ پۈتتۈرۈپ، ئىزۋوت، روتا ۋە پولك كوماندىرىلىق دەرىجىسىگىچە بولغان 20 يىللىق ھەربىي مۇساپىنى بېسىپ ئۆتكەن، شۇنىڭدەك ئۆز قوشۇنىغا قوماندانلىق قىلىپ، بىۋاسىتە قانلىق جەڭلەرن ...

Read more

ھېرمان ۋامبېرىنىڭ ئوتتۇرا ئاسىيا سەپىرى

Travels in Central Asia, by Arminius Vámbéry خەيرۇللا ئىسمەتۇللايوۋ (ئۆزبېكىستان) ئىلاۋە: 2011-يىلى 17-مارت كۈنى كەچتە«شىنجاڭ تېلېۋېزىيە ئىستا نسىسى» 2-قانىلى«مەدەنىيەت بوستانى»پىروگىراممىسىدا، مەشھۇر رومان «باھادىر نامە»نىڭ ئاپتۇرى، تونۇلغان يازغۇچىمىز ياسىنجان سادىق چوغلان بىلەن ئېلىپ بېرىلغان سۆھبەت كۆرسىتىلدى. سۆھبەت جەريانىدا يازغۇچىمىز ياسىنجان سادىق چوغلان ھېرمان ۋامبېرىنىڭ «بۇخارا ياكى ماۋەرائۇننەھى ...

Read more

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

Scroll to top