• 2020-يىلى 21-مارت قۇتلۇق نورۇز كۈنىدە قۇتادغۇ بىلىگ ئىنىستىتۇتى ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى تەركىبىدە قۇرۇلدى. ...
دۇنياۋى ماركا پورسچى ھەققىدە ئۆچمەس رىۋايەت

دۇنياۋى ماركا پورسچى ھەققىدە ئۆچمەس رىۋايەت

تەرجىمىدە يۇپېتېر فېردىناند پورسچى ئەزەلدىن سىستېمىلىق تەربىيە قوبۇل قىلىپ باقمىغان، لېكىن چاق بۇلى (چاق چەمبىرىكى) ئېلېكتىر دىۋىگاتېلنى كەشىپ قىلغان. 1875-يىلى 9-ئاينىڭ 3-كۈنى فېر ...

«ئىنقىلابچى ئۇيغۇر ياشلىرىدىن» – نەزەرخوجا ئابدۇسەمەت ئۇيغۇر بالىسى

«ئىنقىلابچى ئۇيغۇر ياشلىرىدىن» – نەزەرخوجا ئابدۇسەمەت ئۇيغۇر بالىسى

ئىنقىلابچى ئۇيغۇر ياشلىرىدىن  نەزەرخوجا ئابدۇسەمەت ئۇيغۇر بالىسى   نىيىتىمىز ماڭلىيىمىزدا، كەل ئوقۇ، تۇرقىمىزدىن كۆرۈنۈرمۇ ھېچ قورقۇ؟! كۆزىمىزدە نە رۇيا* بار، نە ئۇيقۇ، ئەل يو ...

سىز ھۆرمەتلىنىشكە مۇناسىپمۇ؟

سىز ھۆرمەتلىنىشكە مۇناسىپمۇ؟

تەرجىمىدە فايىزە ھۆرمەت قىلىشنى بىلىش كىشىلىك ھاياتتىكى ئەڭ ئەقەللىي ساۋات. باشقىلارنىڭ سىزنى ھۆرمەت قىلىشى ئۇلارنىڭ بەك مۇنەۋۋەر ئىكەنلىكىنى بىلدۈرىدۇ. باشقىلارنى ئادەم قاتارىدا ك ...

ﻛﯩﻠﻮﻥ ﺗﯧﺨﻨﯩﻜﯩﺴﻰ ﻧﯧﻤﯩﺸﻘﺎ ﺗﯩﻠﻐﺎ ﺋﯧﻠﯩﻨﻤﺎﻳﺪﯨﻐﺎﻥ ﺑﻮﻟﯘﭖ ﻗﺎﻟﺪﻯ؟

ﻛﯩﻠﻮﻥ ﺗﯧﺨﻨﯩﻜﯩﺴﻰ ﻧﯧﻤﯩﺸﻘﺎ ﺗﯩﻠﻐﺎ ﺋﯧﻠﯩﻨﻤﺎﻳﺪﯨﻐﺎﻥ ﺑﻮﻟﯘﭖ ﻗﺎﻟﺪﻯ؟

تەرجىمىدە ئوغلان ﻛﯩﻠﻮﻥ ﺋﻪﻣﻪﻟﯩﻴﻪﺗﺘﻪ ﺳﯜﻧﺌﯩﻲ ﻣﯘﺩﺍﺧﯩﻠﻪ ﺋﺎﺳﺘﯩﺪﺍ ﺟﯩﻨﺴﺴﯩﺰ ﻛﯚﭘﻪﻳﺘﯩﺸﻨﯩﯔ ﺑﯩﺮ ﺧﯩﻞ ﺋﯘﺳﯘﻟﻰ، ﺋﻪﻣﻤﺎ ﺟﯩﻨﺴﺴﯩﺰ ﻛﯚﭘﻪﻳﺘﯩﺸﻨﯩﯔ ﮪﻪﻣﻤﯩﺴﯩﻨﻰ ﻛﯩﻠﻮﻥ، ﺩﻩﭖ ﻗﺎﺭﺍﺷﻘﺎ ﺑﻮﻟﻤﺎﻳﺪﯗ، ﭼﯜﻧﻜﻰ ﺗﻪﺑﯩﺌﻪﺕ ﺩﯗﻧﻴﺎﺳ ...

ئىنسانلار بەلكىم قۇياش سىستېمىسىدىن مەڭگۈ ئايرىلالماسلىقى مومكىن

ئىنسانلار بەلكىم قۇياش سىستېمىسىدىن مەڭگۈ ئايرىلالماسلىقى مومكىن

سىرلار تورى كۆپ يىللاردىن بۇيان، ئىنسانلارنىڭ كېلىپ چىقىشى توغرىسىدىكى قاراشلاردا، ھەر خىل قاراشلار مەۋجۇت بولۇپ كەلدى، مەسىلەن، بۇنىڭدىن ئىلگىرى بەزىلەر يەر شارى تاشقى پلانېتا ئاد ...

ياسىمىچىلىقتا ئامېرىكا سانلىق مەلۇماتقا، ياپونىيە ئىختىساسلىقلارغا تايىنىدۇ

ياسىمىچىلىقتا ئامېرىكا سانلىق مەلۇماتقا، ياپونىيە ئىختىساسلىقلارغا تايىنىدۇ

تەرجىمىدە نەۋدارجان بىر دۆلەتنىڭ ئىشلەپچىقىرىش كۈچلىرىنىڭ سەۋىيەسىنى ياسىمىچىلىق كەسپىنىڭ تەرەققىياتى بىۋاستە ئىپادىلەپ بېرىدۇ، بۇ شۇنداقلا تەرەققىي قىلىۋاتقان دۆلەتلەر ۋە تەرەققىي ...

ئامېرىكا ئاپتوموبىللىرى ئاپتوموبىلنىڭ تەرەققىيات تارىخىغا قانداق تۆھپىلەرنى قوشقان؟

ئامېرىكا ئاپتوموبىللىرى ئاپتوموبىلنىڭ تەرەققىيات تارىخىغا قانداق تۆھپىلەرنى قوشقان؟

تەرجىمىدە شىرجان ھەممىمىزگە مەلۇمكى، دۇنيادىكى تۇنجى ئاپتوموبىل ياۋروپادا كەشىپ قىلىنغان، بىراق ئالدىنقى ئەسىردىكى قۇدرەتلىك دۆلەت ھېسابلىنىدىغان ئامېرىكىمۇ ئاپتوموبىل سانائىتىگە س ...

«ئۈچ مەسلەك»تىن تەرمىلەر (1) – مىللەتچىلىك

«ئۈچ مەسلەك»تىن تەرمىلەر (1) – مىللەتچىلىك

تەرجىمە قىلىپ تەييارلىغۇچى: تاران ئۇيغۇر ئىلاۋە: «ئۈچ مەسلەك» يەنى «سەنمىنجۇيى»(三民主义) بولسا خىتاينىڭ دۆلەت ئاتىسى سۈن جۇڭشەننىڭ ئەڭ كەڭ تونۇلغان ۋە تەسىر كۈچى ئەڭ زور بولغان ئەسەرل ...

كۋانت كومپيۇتېرى مىنۇت ئىچىدىلا ھازىرقى شىفىرلاش تېخنىكىسىنى يېشىۋېتەلەيدۇ

كۋانت كومپيۇتېرى مىنۇت ئىچىدىلا ھازىرقى شىفىرلاش تېخنىكىسىنى يېشىۋېتەلەيدۇ

تەرجىمىدە ئادىلجان سانلىق مەلۇماتنىڭ ھەممىسى ئاشكارا بولىدىغان كەلگۈسىگە كېلىشىڭىزنى قارشى ئالىمىز، كۋانت كومپيۇتېرى نۆۋەتتىكى شىفىرلاش تېخنىكىسىدا شىفىرلانغان بارلىق سانلىق مەلۇما ...

سۈنئىي ئىدراك ئىنسانلاردىن نەچچە مىليارد ھەسسە ئەقىللىق

سۈنئىي ئىدراك ئىنسانلاردىن نەچچە مىليارد ھەسسە ئەقىللىق

زۆھەل تەرجىمىسى داڭلىق كەلگۈسىشۇناس ئىئان پېرسون (Ian Pearson) بۈگۈن دېيىشىچە، سۈنئىي ئىدراك (AI) بەلكىم ئىنسانلاردىن نەچچە مىليارد ھەسسە ئەقىللىك بولۇپ، كەلگۈسىدە ئىنسانلار داۋامل ...

سۈن جۇڭشەننىڭ «دۆلەت قۇرۇش پىلانلىرى» دا شەرقىي تۈركىستان

سۈن جۇڭشەننىڭ «دۆلەت قۇرۇش پىلانلىرى» دا شەرقىي تۈركىستان

تەرجىمە قىلىپ تەييارلىغۇچى: تاران ئۇيغۇر ئىلاۋە: ھۆرمەتلىك ئوقۇرمەن، مەزكۇر يازما مىللەتچى خىتاي ۋە خىتاي كومۇنىستلىرى تەرىپىدىن «دۆلەت ئاتىسى» دەپ ئاتىلىپ كېلىۋاتقان سۈن جۇڭشەن 19 ...

You Are Here: Home » تارىختىن تامچە (Page 50)

مالازگىرت ئۇرۇشى

مالازگىرت ئۇرۇشى بولسا،1071-يىلى 26-ئاۋغۇسىت مەنزىكەرت (ھازىرقى تۈركىيە جۇمھۇرىيتى مۇش ئۆلكىسىدىكى مالازگىرت)ئەتراپىدا،ۋىزانتىيە ئىمپىريسى بىلەن سەلجۇق تۈركلىرى ئوتتۇرىسىدا ئىلىپ بىرىلغان،ۋىزانىسلارنىڭ مەغلۇبىيىتى ۋە ئىمپراتورىرومانوس IV  دىئوگىنىسنىڭ ئەسىرگە چۈشىشى بىلەن نەتىجىلەنگەن ئۇرۇش. بۇ ئۇرۇش ئارقىلىق،ۋىزانىسلارنىڭ ئاناتولىيە ۋە ئەرمىنىيەدىكى ھوقۇقى مەھرۇم قىلىنىپ،ئاناتولىيەنىڭ تۈركلىشىش تەقدىرى  بە ...

Read more

ئۇيغۇرلار تارىختا ئېتىقاد قىلغان دىنلارنىڭ ئۆزگىرىش تارىخى

مانى دىنى مانى دىنى مانىخاي دىنى ياكى مانىخايىزم دەپمۇ ئاتىلىدۇ. بۇ دىن، ساسانىيلار سۇلالىسىنىڭ دەسلەپكى دەۋرىدە ياشىغان مانى ( 216- 277) تەرىپىدىن ئىجاد قىلىنغان. بۇ دىن، « ئىككى مەنبە، ئۈچ دەۋر» كۆز قارىشىنى تەرغىپ قىلىدۇ، ئىككى مەنبە – يورۇقلۇق بىلەن قاراڭغۇلۇقتىن ئىبارەت ئىككى قارمۇ - قارىشى قۇتۇپنى كۆرسىتىدۇ. ئۈچ دەۋر–ئۆتمۈش، ھازىر ۋە كەلگۈسىدىن ئىبارەت ئۈچ زاماننى كۆرسىتىدۇ. بۇ دىندا، دۇنيادا يورۇقلۇق ...

Read more

قەدىمكى ئۇيغۇر يېزىقىنىڭ موڭغۇل، مانجۇ ۋە شىبەلەر ئارىسىدا قوللىنىلىشى

رەخمىتۇللا ھەسەن مۇھىم مەزمۇنى: بۇ ماقالىدە، يېقىنقى يىللاردىن بېرى مەملىكەت ئىچى- سىرتىدىكى ئالىملارنىڭ قەدىمكى ئۇيغۇر يېزىقى تەتقىقاتىدا قولغا كەلتۈرگەن نەتىجىلىرىنى ئاساس قىلىپ، ئۇنى خەنزۇچە تارىخىي ئەسەرلەردىكى ئالاقىدار خاتىرىلەرگە بىرلەشتۈرگەن ھالدا، قەدىمكى ئۇيغۇر يېزىقىنىڭ مىلادىيە 10- ئەسىردىن بۈگۈنگىچە، غەربتە ئالتاي تاغ تىزمىلىرىدىن شەرقتە لياۋخې دەرياسى ۋادىسىغىچە بولغان دائىرىدە ياشىغان موڭغۇل، ...

Read more

قاراخانىلارنىڭ قۇرۇلۇشى

ھاجى نۇر ھاجى 9 - ئەسىرنىڭ باشلىرىدىن باشلاپ 13 - ئەسىرگە قەدەر بولغان 300 يىللىق ئارىلىقتا ئۇيغۇر، ياغما ۋە تۈركىي تىللىق مىللەتلەرنىڭ قەدىمكى مۇقەددەس ئانا ماكانى بولغان غەربىي دىياردا ياغمىلار قاراخانىيلار ھاكىمىيىتىنى قۇردى. قاراخانىيلار سۇلالىسىنىڭ راسا گۈللەنگەن مەزگىللىرىدە ئۇنىڭ زېمىنى ھازىرقى تارىم ئويمانلىقىنىڭ ئوتتۇرا ۋە غەربىي قىسمى، ئىلى مىڭلاق ۋادىلىرى ۋە بالقاش كۆلىنىڭ جەنۇبىي، چۇ دەريا ۋادىس ...

Read more

قاراخانىلارنىڭ قۇرغۇچىلىرى ئۈستىدە تەتقىقات

ئەلى غوپۇر قىسقىچە مەزمۇنى: مىلادىيە 9- ئەسىرنىڭ ئوتتۇرا ۋە كېيىنكى دەۋرلىرىدىن 13-ئەسىرنىڭ باشلىرىغىچە تارىم ئويمانلىقىنىڭ غەربىي قىسمى، پامىر ئېگىزلىكىنىڭ شىمالى، ئىسسىق كۆل ۋە ئىلى دەريا ۋادىلىرىدا قاراخانىلار خانلىقى(مەھمۇت قەشقەرىنىڭ سۆزى بويىچە «خاقانىيە») دېگەن نام بىلەن ئاتالغان بىر خانلىق مەۋجۇت بولۇپ تۇردى. بۇ ماقالىدا مەزكۇر خانلىقنىڭ قۇرغۇچىلىرى ئۈستىدە ئېلىپ بېرىلغان تەتقىقات نەتىجىلىرىنى يەنىم ...

Read more

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

Scroll to top