ئاپتۇرى: ياۋۇز 1. ئۇيغۇر قوشۇنلىرىنىڭ قوراللىنىشى ئورخۇن ئۇيغۇر خانلىقى ئۇيغۇر تارىخىدا ناھايىتى مۇھىم ئورۇن تۇتىدىغان خانلىق بولۇپ، بۇ دەرۋردە ئۇيغۇرلار تەدرىجى ھالدا تارقاق ھالدا كۆچمەن چارۋىچىلىق بىلەن شۇغۇللىنىشتىن، بىرلىككە كېلىپ شەھەرلىشىشكە باشلىغان ھەم << تېلې قەبىلىلىرىنىڭ بايراقدارى بولۇپ، يايلاق دۇنياسىدىن ئىبارەت بۇ سەھنىدە ئۆزىنىڭ كارامىتىنى نامايەن قىلغان >>① ئىدى. بۇ دەۋردە ئۇيغۇر ...

ئاپتۇر : مۇختەرجان توختى بۇغراخان قىسىقىچە مەزمۇنى: تۈركىي تىللار دېۋاندا تۈرك ۋە تۈركىي مىللەتلەرنىڭ جۇغراپىيلىك جايلىشىشى ئەھۋالى توغىرىسىدا ئۇلۇغ بوۋىمىز مەھمۇد قەشقىرى ئۆزى ھەرقايسى جايلارنى كىزىپ چىقىپ، شۇ جايلادا ياشاۋاتىقان ھەر بىر قەۋمىنىڭ ياشاش سەنئىتى ۋە مەدىنىيتىنى تۈركىي تىللار دېۋاندا خاتىرلەپ قالدۇرغان. شۇ سەۋەپىتىن بۇ رايۇندىكى ھەر بىر رايۇنىڭ ئورنىڭ جۇغراپىيلىك ئەھۋالى ئېنىق خاتىرلەنگەن. نوۋ ...

نەبىجان تۇرسۇن (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) مۇقەددىمە ئۇيغۇرلار مەركىزىي ئاسىيانىڭ قەدىمىي خەلقلىرىنىڭ بىرى بولۇش بىلەن بىرگە ئۆزىنىڭ كۆپ ئەسىرلىك سىياسىي، ئىجتىمائىي-ئىقتىسادىي تارىخىنى ياراتقان باي مەدەنىيەت ئەنئەنىسى ۋە مەدەنىيەت غەزىنىسىگە ئىگە مىللەت . مەشھۇر تۈركولوگ ۋ.ۋ. رادلوف بۇنىڭدىن 120 يىل ئىلگىرى «ئۇيغۇرلار قەدىمىي تۈركىي خەلق بولۇپلا قالماستىن، بەلكى ئۇزۇن ۋاقىتتىن بۇيان يىراق غەربتىكى تۈركىي خەلقل ...

ﮪﻪﺑﯩﺒﯘﻟﻼ ﺋﺎﺑﻠﯩﻤﯩﺖ ﺋﺎﺩﻭﻟﻒ ھىتلېر 2-ﺩﯗﻧﻴﺎ ﺋﯘﺭﯨﺸﯩﺪﺍ تۈركلەرگە ﻧﯩﻤﻪ ﺋﯜﭼﯜﻥ ھﯗﺟﯘﻡ ﻗﯩﻠﻤﺎﻳﻤﯩﺰ؟ ﺩﻩﭖ ﺳﻮﺭﯨﻐﺎﻥ ﮔﯧﻨﯩﺮﺍﻟﻠﯩﺮﯨﻐﺎ ﻣﯘﻧﺪﺍﻕ ﺟﺎﯞﺍﺏ ﺑﻪﺭﮔﻪﻥ ﺋﯩﻜﻪﻥ: «ﺗﯜﺭﻛﻠﻪﺭ ﺷﯘﻧﺪﺍﻕ ﺑﯩﺮ ﻣﯩﻠﻠﻪﺗﻜﻰ، ﺋﻪﮔﻪﺭ ﺋﯘﻻﺭﻏﺎ ھﯗﺟﯘﻡ ﻗﯩﻠﺴﺎﻕ ﭘﯜﺗﯜﻧﻠﻪﻱ ﻳﻮﻕ ﻗﯩﻠﯩﯟﯨﺘﯩﺸﯩﻤﯩﺰ ﻛﯩﺮﻩﻙ، ﺋﻪﮔﻪﺭ  ﺑﯩﺮﺳﻰ ﮪﺎﻳﺎﺗﺘﺎ ﻗﺎﻟﯩﺪﯨﻐﺎﻥ ﺑﻮﻟﺴﺎ، ﻳﻪﻧﻪ ﺑﯩﺮ ﺩﯙﯞﻟﻪﺕ ﻗﯘﺭىدۇ ﯞﻩ ﺋﯩﻨﺘﯩﻘﺎﻣﯩﻨﻰ ﺋﺎﻟﯩﺪﯗ» ﺩﯨﻤﯩﺴﯩﻤﯘ ﭘﯜﺗﯜﻥ ﺩﯗﻧﻴﺎ ﺧﻪﻟﻘﻰ ﺗﯜﺭﻛﻠﻪﺭﻧﻰ  ﺑﺎﺗﯘﺭ، ﻗﻪﻗﺮﯨﻤﺎﻥ ﺧﻪﻟﻖ ﺩﻩﭖ ﺑﯩﻠﯩﺪﯗ. ﺑﯘ ﺗﻮﻏﺮﯨﺴﯩﺪﺍ ﻓﺮﺍﻧﺴﯩﻴﻪﻧﯩﯔ ...

تارىخنىڭ موھىم بىر ئالاھىدىلىگى تەكرارلىنىشتۇر. بۇ خىل تەكرارلىق ئۇيغۇر زىمىنىدا 19-ئەسىرنىڭ ئاخىرى ۋە 20-ئەسىرنىڭ باشلىرىدا كەينى-كەينىدىن روياپقا چىقتى. بۇ زاماندا ئۆتكەن، بىر-بىرىنىڭ تىراگىيىلىرىنى تەكرارلىغان تارىخىي شەخسلەردىن سىيىت نوچى، تۆمۈر خەلپە ۋە خوجىنىياز ھاجىملارنى تىلغا ئىلىپ ئۆتۈشكە بولىدۇ، دەپ قارايمەن. لىكىن مەن بۇ يەردە ئۇلارنىڭ ئىش ئىزلىرى توغرۇلۇق تەپسىلىي توختالمايمەن، پەقەت ئۇلار توغر ...