ئاكادېمىيە

«تۇپراق ئانا» ﻧﺎﻣﻠﯩﻖ ﺭﻭﻣﺎﻧﺪﯨﻦ ﺗﯘﻏﯘﻟﻐﺎﻥ ﮪﯩﺴﻼﺭ

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: دېكابىر 29, 2016 In: ئەدەبىيات گۈلزارى

ﮪﻪﺑﯩﺒﯘﻟﻼ ﺋﺎﺑﻠﯩﻤﯩﺖ (گىرمانىيە) ﺳﯚﺯﻟﻪ ﻣﺎﯕﺎ ﺗﯘﭘﺮﺍﻕ ﺋﺎﻧﺎ، ﮪﻪﻗﯩﻘﻪﺗﻨﻰ ﺳﯚﺯﻟﻪ؛ ﺋﯩﻨﺴﺎﻧﻼﺭ ﺋﯘﺭﯗﺵ ﻗﯩﻠﻤﺎﺳﺘﯩﻦ ﻳﺎﺷﯩﻴﺎﻟﻤﺎﻣﺪﯗ؟ ﻳﺎﺯغۇچى چىڭگىز ﺋﺎﻳﺘﻤﺎﺗﻮﯞ (1928.12.12 - 2008.6.10) ﻗﯩﺮﻏﯩﺰ ﺧﻪﻟﻘﯩﻨﯩﯔ ﺋﺎﺗﺎﻏﻠﯩﻖ ﻳﺎﺯﻏﯘﭼﯩﺴﻰ، ﺩﺍﯕﻠﯩﻖ ژۇرنالىست، ﺗﻪﺭﺟﯩﻤﺎﻥ ﯞﻩ ﻣﻪﺷﮭﯘﺭ ﺳﯩﻴﺎﺳﻪﺗﭽﯩﺴﻰ ﺋﯩﺪﻯ. چىڭگىز ﺋﺎﻳﺘﻤﺎﺗﻮﯞ ﻳﺎﻟﻐﯘﺯ ﻗﯩﺮﻏﯩﺰ ﺧﻪﻟﻘﯩﻨﯩﯖﻼ ﺋﻪﻣﻪﺱ ﺑﻪﻟﻜﻰ ﺋﯘ ﭘﯜﺗﯜﻥ ﺗﯜﺭﻙ ﺟﯜﻣﻠﯩﺪﯨﻦ ﭘﯜﺗﯜﻥ ﺩﯗﻧﻴﺎ ﺧﻪﻟﻘﯩﻨﯩﯔ ﺩﺍﯕﻠﯩﻖ ﺋﻪﺩﻩﺑﯩﻴﺎتچىسىدۇر. ﻣﻪﻥ چىڭگىز ﺋﺎﻳﺘﻤﺎﺗﻮﯞﻧﯩﯔ ﺑﺎﺭﻟﯩﻖ ﺋﻪﺳﻪﺭﻟ ...

خوتەندە ئۆتكەن ئۇيغۇر تېۋىپ پىشىۋاسى غازىباي

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: دېكابىر 25, 2016 In: ئومۇمى, داڭلىق كىشىلەر

ئاپتۇرى: بىلكۈچ غازىباي خوتەندە ئۆتكەن ئاتاقلىق ئۇيغۇر تېۋىپ بولۇپ، ئۇنىڭ «غازىباينىڭ ئوت-چۆپ دورىلار قامۇسى» ناملىق مەشھۇر كىتابىنى يازغانلىقى توغرىسىدا مەلۇمات بار. دەسلەپكى ئىگە بولغان ماتېرىياللارغا ئاساسلانغاندا، مىلادى 1200-يىللىرى ھىندىستاندا نەشىر قىلىنغان «ھەدىقەتۇل ئەقالىم» (ھەر قايسى ئەللەر تەزكىرىسى) دېگەن قامۇس خاراكتېرلىك ئەسەردە مۇنداق مەزمۇندىكى مۇھىم مەنبەلەر قەيت قىلىنغان: تېرىم (تارىم) يا ...

زاغرا ناننىڭ شىپالىق رولى

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: دېكابىر 25, 2016 In: مەدەنىيەت بوستانى

ئەلداۋا ئۇيغۇرلار ئۇزاق ئەسىرلىك ئىشلەپچىقىرىش ۋە تۇرمۇش پائالىيەتلىرىدە ئوخشىمىغان شارائىت كىلىمات ۋە تۇرمۇش ئادەتلىرى بويىچە ئۆزگە خاس ئوزۇقلۇق ئەندىزسىنى شەكىللەندۈرۈپ، ھەمدە بۇ ئوزۇقلۇقلارنى تۈرلە رگە، تەبىئەتكە ۋە مەلۇم شەكىلگە ئايرىپ، ئۆزلېرى ياقتۇرغان، خىل كەلگىنى بويىچە ئىستىمال قىلغان. شۇنداقلا ئۇزۇن ئۆمۈر كۆرۈش، كېسەللىكەرنى داۋالاش قاتارلىقلارغا خىزمەت قىلدۇرۇپ كەلگەن. زاغرا نان يېزىلاردا دىېھقان ...

ساداقەت

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: دېكابىر 21, 2016 In: ئەدەبىيات گۈلزارى

ھەبىبۇللا ئابلىمىت (گىرمانىيە) 1924- يىلى ياپونىيە توكيو ئۇنىۋېرسىتىنىڭ پروفېسسورى ھىدې سابۇرا ئۇېنو پويىز بېكىتىدە بىر ئىتنىڭ كۈچېكىنى تېپىۋېلىپ، بېقىۋالىدۇ. پروفېسسور ئىتقا "سەككىز تال" دىگەن مەنىنى بىلدۇرىدىغان "ھاچىكو" دىگەن ئىسىمنى قويېدۇ. ساپ قانلىق، ئاق رەڭلىك، جىنسى ئەركەك بولغان ھاچىكو ھەر كۈنى تاڭ سەھەردە ئۇنىۋېرسىتقا بېرىش ئۈچۈن، ئۆيدىن پويېز بېكىتىگىچە پىيادا ماڭىدىغان پروفېسسورغا ھەمرا بولىدۇ. ...

ئارسلان بىلەن توشقان

Posted by: ئاكادېمىيە Posted date: دېكابىر 17, 2016 In: ئەدەبىيات گۈلزارى

مەسنەۋىدىن دۇردانىلەر (4) ھەبىبۇللار تەرجىمىسى قەدىمقى زامانلاردا بىر چەكسىز كەتكەن ئورمانلىق بولۇپ، بۇ ئورمان ھەرخىل گۈل-گىيالار بىلەن بېزەلگەن ئىكەن. ئورماندا ھەرخىل ھايۋانلار، قۇشلار ياشايدىكەن. ھايۋانلار ئارىسىدا بىر ۋەھشى ئارسلان بار بولۇپ، ئۇ ھايۋانلارنى ئوۋلاپ يەيدىكەن. ھايۋانلار ئارسلاننىڭ ئوۋلىشىدىن قورقۇپ، دەككە- دۈككە ئىچىدە ھاياتىنى داۋام قىلىدىكەن. بەزى تاقىتى-تاق بولغان ھايۋانلار بۇ يەردە ...