• 2020-يىلى 21-مارت قۇتلۇق نورۇز كۈنىدە قۇتادغۇ بىلىگ ئىنىستىتۇتى ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى تەركىبىدە قۇرۇلدى. ...
تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -13

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -13

«دەدە قورقۇت» داستانىنىڭ داۋامى…. دەسلەپتە درەستەن، ئارقىدىن ۋاتىكاندا ئىككى نۇسخىسى تېپىلغان دەدە قورقۇت ھېكايىلىرىنىڭ زامانىمىزدىكى ئىزلىرىنى ئېغىز ئەدەبىياتى مەنبەلىرىدە ئۇچرىتى ...

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -12

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -12

«دەدە قورقۇت» داستانى ھەققىدە قىسقىچە مەلۇمات… «دەدە قورقۇت» نى ئەدەبىي ئەسەرلەرنىڭ گۈلتاجى دەپ قوبۇل قىلىش لازىم. چۈنكى دەدە قورقۇت كىتابى، كوللېكتىپ ئىجادىيەتنىڭ يۈكسەك پەللىسىنى ...

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -11

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -11

«باتتال غازى» داستانى ھەققىىدە قىسقىچە مەلۇمات…. - ئەسىردىن ئېتىبارەن تۈرك ئەدەبىياتىدىن ئورۇن ئالغان، شۇنداقلا يازما ۋە ئېغىزاكى شەكىلدە زامانىمىزغا قەدەر داۋاملىشىپ كەلگەن سەييىد ...

شامالباغدىن ئۇچقان مۇراد قۇشى (چاتما ئەدەبىي خاتىرە)

شامالباغدىن ئۇچقان مۇراد قۇشى (چاتما ئەدەبىي خاتىرە)

ئالتىنجى باب شامالباغدا دىھقان بولغان شۇ يىللار ئابدۇرەئوپ تەكلىماكانىي مەكتەپ-پەكتەپ دەگەنلەر تاقالغاچقا، ئەمگەك قىلدۇق يەزادا دىھقان بولۇپ. نۇرغۇنلار ئۆي ئوچاقلىق بولۇپ كەتتى، ئا ...

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -06

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -06

قىرغىز خەلقىنىڭ مەشھۇر داستانى ماناس ھەققىدە قىسقىچە مەلۇمات… ‹ماناس داستانى› بۇ داستاندا قىرغىز تۈركلىرىنىڭ تارىخى، ئۆرپ – ئادەتلىرى، مەدەنىيىتى، تەپەككۇر ئۇسۇلى ۋە كۈندىلىك تۇرمۇ ...

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -05

تۈرك دۇنياسى ئورتاق ئەدەبىياتى -05

بوزقۇرت، ئەرگىنەقۇن، تۈرىلىش ۋە كۆچ – كۆچ داستانلىرى ھەققىدە قىسقىچە مەلۇمات. بوزقۇرت (كۆك بۆرە) داستانى، كۆكتۈركلەرنىڭ بىر كۆك بۆرىدىن تۆرەلگەنلىكىنى بايان قىلىدۇ. بوزقۇرت داستانل ...

ئەدەبىي تەرجىمە ۋە تەربىيىلىنىش

ئەدەبىي تەرجىمە ۋە تەربىيىلىنىش

رۇقىيە غەنىزات تەرجىمە بولسا ئالاقىلىشىش ئىلمى بولۇش سۈپىتى بىلەن دۆلەتلەر ۋە مىللەتلەر ئارا ئىلىم – پەن، مەدەنىيەت ئالماشتۇرۇش رولىنى ئوينايدۇ. ئەدەبىي تەرجىمە تېخىمۇ شۇنداق، ئەدە ...

ئويغىنايلى! ئويغىنىش دەۋرى كەلدى! – ئېلىخان تۆرە سۆزلىگەن نۇتۇق

ئويغىنايلى! ئويغىنىش دەۋرى كەلدى! – ئېلىخان تۆرە سۆزلىگەن نۇتۇق

ئويغىنايلى! ئويغىنىش دەۋرى كەلدى! - ئېلىخان تۆرە سۆزلىگەن نۇتۇق شەرقىي تۈركىستان ئىسلام ھۆكۈمىتىنىڭ رەئىسى ئېلىخان تۆرەم جانابى ئالىيلىرىنىڭ سۆزلىگەن نۇتۇقى 1945-يىلى ماي.  (ھىجرىي ...

بىر ياپونىيەلىكنىڭ خىتايلارغا يازغان ئوچۇق خىتى

بىر ياپونىيەلىكنىڭ خىتايلارغا يازغان ئوچۇق خىتى

مەن بىر ياپونىيىلىك ئەمما خىتايدا بەش ئالتە يىل تۇردۇم، شۇڭا خىتايلار ھەققىدە ئىككى كەلىمە سۆز قىلىشقا سالاھىيتىم بار دەپ ئويلايمەن. ياپونىيە بىلەن خىتاي بىر بىردىن يىراق ئەمەس، لى ...

يالىڭاچلىقنىڭ غەرپچە يۈزى ۋە ئۇيغۇرچە سۆزى

يالىڭاچلىقنىڭ غەرپچە يۈزى ۋە ئۇيغۇرچە سۆزى

يوقسۇل داستىخان ۋە تۆشۈك قالغان گەپ خىتايدىكى ئېچىۋېتىش يالغۇز 30 يىلغا يېقىن تاقالغان سودا، ئۇچۇر، مەدەنىيەت ۋە تەخنىكا ئىشىكلىرىنىڭلا ئېچىلىشى بىلەن ئەمەس ئەڭ موھىمى بوغۇلغان ئىن ...

ئاماننىساخاننىڭ ھاياتىغا دائىر بەزى مەسىلىلەر

ئاماننىساخاننىڭ ھاياتىغا دائىر بەزى مەسىلىلەر

ب د ت پەن مائارىپ مەدەنىيەت تەشكىلاتى تەرىپىدىن 2005 -يىلى 11 -ئاينىڭ 25 -كۈنى «ئىنسانىيەت ئاغزاكىي ۋە غەيرىي ماددىي مەدەنىيەت مىراسلىرىنىڭ ۋەكىللىك ئەسىرى» قاتارىغا كىرگۈزۈلگەن ئۇ ...

You Are Here: Home » پەن – مائارىپ (Page 2)

نيۇتون دۇنيانى ماتېماتىكا ئارقىلىق قانداق ئۆزگەرتكەن؟

تەرجىمىدە زۆھەل نيۇتونغا كەلسەك، مېنىڭچە ئۇنىڭ كىشىنى ئەڭ قايىل قىلىدىغىنى يەنىلا فىزىكا ساھەسىدىكى تۆھپىسى. ئۇ ئۆزىنىڭ كۈچىگە تايىنىپ، كىلاسسىك فىزىكا نەزەرىيە سىستېمىسىنى بەرپا قىلىپ، ئاسمان جىسىملىرى مېخانىكىسى بىلەن جىسىملار مېخانىكىسىنى بىرلىككە كەلتۈرگەن. بىز تولۇقسىز ۋە تولۇق ئوتتۇرا مەكتەپتە ئوقۇۋاتقاندا ئۆگەنگەن «نيۇتوننىڭ ئۈچ چوڭ ھەرىكەت قانۇنى» ھازىرمۇ كۆپچىلىكنىڭ ئېسىدە بولۇشى مۇمكىن. بۈگۈن بىز ...

Read more

كىۋانت فىزىكىسى ئەمەلىي تۇرمۇشتا قانداق رول ئوينايدۇ؟

تەرجىمىدە توربەگ ھەرقېتىم كىۋانت دېگەن سۆز تىلغا ئېلىنسا ئۇنىڭغا ئابىستىراكىت چۈشەندۈرۈشلەرنى بېرىمىز. بۇنداق ئېنىقسىز ۋە غەلىتە نەزەرىيە قارىماققا بىزدىن ناھايىتى يىراقتەك، بىز بىلەن مۇناسىۋىتى يوقتەك تۇيۇلىدۇ. ئۇنداقتا ئەمەلىي تۇرمۇشتا كىۋانتنىڭ رولى بارمۇ؟ ئەلۋەتتە بار. ھازىرقى پەن-تېخنىكىلىق مەھسۇلاتلارنىڭ ئۈچتىن ئىككىسىدىن كۆپرەكى كىۋانت نەزەرىيەسى ئاساسسىدا تەرەققىي قىلغان. ئەگەر كىۋانت بىلەن ئۇچراشما ...

Read more

سەل قارىلىپ قالغان پەن-تېخنىكا ماگناتى ـــ ئىنتېل شىركىتى

تەرجىمىدە قايدۇجان ئىنتېل شىركىتى ئۆتكەن بەش يىلدا ئۆزىنى ئۆزگەرتتى، مۆلچەرىمىزچە كەلگۈسى 10 يىلدا جاۋابقا ئېرىشىشى مۇمكىن. بۇ شىركەت كۆلىمى ۋە تېخنىكىسىغا تايىنىپ بۇلۇت ھېسابلاش، سانلىق مەلۇمات ۋە سۈنئىي ئىدراكلىق ھېسابلاش ساھەسىنىڭ ئاساسلىق ئىشتىراكچىسى بولالايدۇ. ئەڭ ناچار ئەھۋالدىمۇ، يەنىلا مۇۋەپپەقىيەت قازانغان ھەم پايدا ئالىدىغان شىركەتتۇر، مەبلەغ سالغۇچىلارغا قايتۇرالايدىغان نۇرغۇن مەبلىغى بار. ئىنتې ...

Read more

ئ‍ېينىشتېين ماتېماتىكىنى چۈشەنمەمدۇ؟

تەرجىمىدە زۆھەل ھەممىگە مەلۇمكى، ئېينىشتېين ئىنتايىن داڭلىق فىزىكا ئالىمى. ئۇنىڭ ئاجايىپ ھاياتى تا بۈگۈنگىچە كىشىلەر تەرىپىدىن كەڭ تارقالماقتا. نېمىلا دېگەن بىلەن ئۇنىڭ ئۆمۈرلۈك مۇۋەپپەقىيىتى پۈتكۈل ئىنسانىيەت مەدەنىيىتىگە ئىنتايىن چوڭقۇر تەسىر كۆرسەتكەن ئەمەسمۇ. ئېينىشتېينغا كەلسەك، نۇرغۇن كىشىلەر ئالىملارنى ئىنتايىن كەسكىن ۋە ئۆلۈك ئادەملەر دەپ قارايدۇ، لېكىن ئەمەلىيەتتە ھەقىقىي ئېينىشتېين ئۇنداق ئەمەس. ئ ...

Read more

ئېغىرلىق كۈچى قانونىيىتىنى بىلەمسىز؟

جىسىم ئېغىرلىق كۈچى يەر شارىنىڭ تارتىش كۈچى سەۋەبىدىن پەيدا بولىدۇ. ئېغىرلىق كۈچ چۈشۈرگۈچى جىسىم بولسا يەر مەركىزى. ئېغىرلىق كۈچى دائىم تىك تۆۋەنگە يۆنىلىدۇ، جىسىم ئۇچرىغان ئېغىرلىق كۈچىنىڭ چوڭ - كىچىكلىكى جىسىمنىڭ ماسسىسى بىلەن ئوڭ تاناسىپ بولىدۇ، ھېسابلاش فورمىلاسى تۆۋەندىكىچە : G=mg، g نىسبەت كوئېففىتسېنتى، ئېغىرلىق كۈچىنىڭ چوڭ - كىچىكلىكى تەخمىنەن 9.8N/kgئېغىرلىق كۈچى كەڭلىك گرادۇسى چوڭ - كىچىكلىكىگە ئە ...

Read more

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

Scroll to top