• 2020-يىلى 21-مارت قۇتلۇق نورۇز كۈنىدە قۇتادغۇ بىلىگ ئىنىستىتۇتى ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى تەركىبىدە قۇرۇلدى. ...
خوجىلار دەۋرىنىڭ بارلىققا كېلىشىنىڭ تارىخىي ئارقا كۆرۈنىشى

خوجىلار دەۋرىنىڭ بارلىققا كېلىشىنىڭ تارىخىي ئارقا كۆرۈنىشى

ئەخمەتجان ھەسەن ھەرقانداق بىر ئىجتىمائىي پىكىر ئېقىمى ۋە ئىدىيىۋى ئېقىمنىڭ مەلۇم بىر رايۇنغا تارقىلىشى ۋە شۇ رايوندا بەلگىلىك تەسىرگە ئىگە بولۇشىدا، نوقۇل شۇ ئېقىم تەرغىباتچىلىرى ر ...

«قۇتادغۇ بىلىگ» كە كىرىش

«قۇتادغۇ بىلىگ» كە كىرىش

رەشىد رەھمەتى ئارات تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىلاشتۇرغۇچى يۈسۈپجان ياسىن  رەشىد رەھمەتى ئارات قازان تاتارلىرىدىن يىتىشىپ چىققان دۇنياۋى نوپۇزغا ئىگە مەشھۇر تۈركولوگ. ئۇ 1900- يىلى قازان شەھ ...

ئۇيغۇر تىلىدا ئەكىس ئەتكەن مەدەنىيەت

ئۇيغۇر تىلىدا ئەكىس ئەتكەن مەدەنىيەت

تىل بىر خىل ئىجتىمائى ئالاقە قورالى سۈپتىدە خىزمەت قىلىدىغان بەلگىلەر سىستىمىسى، مىللەتنىڭ موھىم بەلگىسى، مەدەنىيەتنىڭ موھىم بىر تەركىبى قىسمى. تىل مەدەنىيەت بىلەن زىچ باغلانغان بو ...

5-ئىيۇل ئۈرۈمچى قىرغىنچىلىقى

5-ئىيۇل ئۈرۈمچى قىرغىنچىلىقى

پىروفېسسوردوكتور ئالىمجان ئىنايەت ئۇيغۇچىلاشتۇرغۇچى: ئەھمەد سۇلۇق بۈگۈن 5-ئىيۇل بولۇپ، ئۈرۈمچى قىرغىنچىلىقىنىڭ 11 يىللىقى.  مەن بۇنى ئۈرۈمچى ئىرقىي قىرغىنچىلىقى دەپ ئاتايمەن، چۈنكى ...

بۈيۈك مىللىي كۆچۈش

بۈيۈك مىللىي كۆچۈش

ئەك شىمىس (گېرمانىيە) ئۆمەرجان نۇرى تەرجىمىسى، تەييارلىغۇچى: كەتمەنباي (كەتمەنباينىڭ بايانى: ھونلار تارىخىمىز بىلەن مۇناسىۋەتلىك مۇھىم بىر قەدىمكى مىللەت. ئۇلارنى بىلىش ۋە چۈشىنىش ...

11 بىتىم ئارخىپلىرى (1): بىز شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى ۋەكىللىرى!

11 بىتىم ئارخىپلىرى (1): بىز شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى ۋەكىللىرى!

ھۆرمەتلىك ئوقۇرمەن، مەزكۇر چاتما يازمىدا 1944-يىلى 12-نويابىر قۇرۇلغان شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى بىلەن خىتاي جۇمھۇرىيىتى ئوتتۇرىسىدا ئۆتكۈزۈلگەن تېنچلىق سۆھبىتىنىڭ جەريانىنى ئار ...

شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىنىڭ ئەڭ ئاخىرقى مۇخبىرى-مۇنىر يېرزىن

شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتىنىڭ ئەڭ ئاخىرقى مۇخبىرى-مۇنىر يېرزىن

نەبىجان تۇرسۇن (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) 29-ئىيۇن كۈنى ئۇيغۇر خەلقى 20-ئەسىر تارىخىدىكى ئەڭ شەرەپلىك سەھىپە، يەنى ئۆز مۇستەقىل جۇمھۇرىيىتىنىڭ ئەڭ ئاخىرقى مۇخبىرى- مۇنىر يېرزىن ئەپەند ...

ئوت يۈرەك ئۇيغۇر ئوغلانى ئابدۇللا روزى قاتارلىق ئىنقىلابچى زىيالىيلارنىڭ قسمىتى

ئوت يۈرەك ئۇيغۇر ئوغلانى ئابدۇللا روزى قاتارلىق ئىنقىلابچى زىيالىيلارنىڭ قسمىتى

نەبىجان تۇرسۇن (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) 1945-يىلى 9-ئايدا ئاقسۇدا لۇتپۇللا مۇتەللىپ قاتارلىقلار بىلەن ئۆلتۈرۈلگەنلەر ئارىسىدا ئابدۇللا روزى ئىسىملىك ئۇيغۇر خەلقىنىڭ 20-ئەسىردە ئۆتكە ...

ئۇيغۇر مەدەنىيىتىنىڭ سەمەرىسى _ ئۇيغۇر تېبابەتچىلىكى

ئۇيغۇر مەدەنىيىتىنىڭ سەمەرىسى _ ئۇيغۇر تېبابەتچىلىكى

ئابدۇقادىر ئابدۇۋايىت ﺋﯘﻳﻐﯘر ﺧﻪﻟﻘﻰ ﺋﯘزاق ﺋﻪﺳﯩﺮﻟﯩﻚ ﺗﺎرﯨﺨﯩﻲ ﺗﻪرەﻗﻘﯩﻴﺎت ﺟﻪرﻳﺎﻧﯩﺪا، ﭘﯜﺗﯜن دۇﻧﻴﺎﻧﻰ ﮬﻪﻳﺮان ﻗﺎﻟﺪۇرﯨﺪﯨﻐﺎن ﻛﯚﭘﻠﯩﮕﻪن ﻣﻪدەﻧﯩﻴﻪت ﻣﯘۋەﭘﭙﻪﻗﯩﻴﻪﺗﻠﯩﺮﯨﻨﻰ ﺑﺎرﻟﯩﻘﻘﺎ ﻛﻪﻟﺘﯜرﮔﻪن. ﺑﯘلارﻧﯩﯔ ...

شەرقىي تۈركىستاننىڭ تەقدىرى ھەققىدە ستالىننىڭ سۇڭ زىۋىنغا ئېيتقانلىرى

شەرقىي تۈركىستاننىڭ تەقدىرى ھەققىدە ستالىننىڭ سۇڭ زىۋىنغا ئېيتقانلىرى

خىتاي تاشقى ئىشلار مىنىستېرى سۇڭ زىۋىن (سولدا) ۋە سوۋېت تاشقى ئىشلار مىنىستېرى مولوتوۋ (ئوتتۇرىدا)، موسكۋا ئايردرومى، 1945-يىل ئىيۇل تەرجىمە قىلىپ تەييارلىغۇچى: تاران ئۇيغۇر موسكۋا ...

خىتاي ئىچكىي ۋە تاشقىي كىرىزىس پاتقىقىدا

خىتاي ئىچكىي ۋە تاشقىي كىرىزىس پاتقىقىدا

خىتاي ئىچكى ۋە تاشقى كىرىزىس پاتقىقىدا ئاپتورى: ئەنۋەر ئەخمەت خىتاي مۇستەبىت كوممۇنىست ھۆكۈمىتى نوۋەتتە خەلقئارا ۋە دۆلەت ئىچى مەسىلىلىرىدە ئېغىر كىرىسىسقا دۇچ كەلدى. بۇ مەسىلىلەر ...

You Are Here: Home » تارىختىن تامچە (Page 17)

لايدىن ياسالغان قەلئەنىڭ سىرى

يالقۇن روزى 2007 – يىلى رۇسىيىنىڭ ئارخېئولوگىيە ساھەسىدىكى ئەڭ چوڭ خەۋەر پۇر باجىن-لايدىن ياسالغان قەلئە توغرىسىدىكى خەۋەر بولدى. بۇ خەۋەر رۇسىيىنىڭ ئاخبارات ۋاسىتىلىرى ئارقىلىق دۇنياغا جاكارلانغاندىن كېيىن پۈتكۈل دۇنيانىڭ نەزىرى پۇرباجىنغا تىكىلدى. رۇسىيە ئاخبارات ۋاسىتىلىرى پۇرباجىننى «ئورخۇن ئۇيغۇر خانلىقىنىڭ 2-قاغانى مويۇنچۇر سالدۇرغان بولۇپ بۇ، ئۇ قەدىمى ئۇيغۇر قەلئەسىدۇر» دەپ جاكارلىغاندا، بۇنى ئۇققان ...

Read more

«ماجۇڭيىڭنىڭ قېچىشى» ناملىق كىتابدىكى ماجۇڭيىڭ ھەققىدىكى بايان

شىۋېتسىيىلىك ئېكىسپىدىتسىيىچى سۋېن ھېدىن يازغان، 1935-يىلى نەشر قىلىنغان شىۋېت تىلىدىكى «ماجۇڭيىڭنىڭ قېچىشى» ناملىق كىتاپتىن ئاپتورنىڭ ماجۇڭيىڭ ھەققىدىكى بايانى شىۋېتچىدىن زۇلھايات ئۆتكۈر تەرجىمىسى   خىىتايلار، تۇڭگانلار ۋە تۈركلەردىن (ئۇيغۇرلاردىن ) ئاڭلىغىنىمىزغا ئاساسەن ئېيتقاندا، ماجۇڭيىڭنىڭ پىلانلىرى گۈلدۈرمامىدەك جاھاننى ئاستىن –ئۈستۈن قىلىۋېتەتتى. ئۇ چىڭگىزخاندەك قۇدرەتلىك جاھانكەش بولۇشقا ئىنتى ...

Read more

مىللىي ئازادلىق كۈرىشىنىڭ كېلىپ چىقىشىدىكى سەۋەب-شارائىتلار

1944-يىلى غۇلجا قوزغىلىڭى پارتلاپ، ئارىدىن بەش كۈن ئۆتكەندە، يەنى 12-نويابىر شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى ۋاقىتلىق ھۆكۈمىتىنىڭ قۇرۇلغانلىقى جاكارلاندى. 1944 يىلى 9-ئايدا تەڭرى تاغلىرىنىڭ شىمالىدا فاتىخ باتۇر، غەنى باتۇر، ئەكبەر باتۇر قاتارلىق ئۇيغۇر، قازاق ۋە تاتارلاردىن تەشكىللەنگەن رەھبىرى گۇرۇپپا باشچىلىقىدا، ئۇيغۇر-قازاقلارنى ئاساسىي گەۋدە قىلغان نىلقا قوزغىلىڭى پارتلاپ، ئىلى رايونىغا تېز كېڭەيدى ھەمدە ...

Read more

ئوتتۇرا ئاسىيادا ياشاۋاتقان مىللىي ئارمىيە جەڭچىلىرىنىڭ ئەسلىمىلىرى

تارىخى شاھىتلارنىڭ ئېيتىشىچە، 1945-يىلى 8-ئاپرېلدا غۇلجىدا «شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى» مىللىي ئارمىيەسىنىڭ ھەربىي پاراتى ئۆتكەندىن كېيىن، مىللىي ئارمىيەنىڭ رەھبەرلىكى ۋە باش شتابى پۈتكۈل ئۇيغۇر دىيارىنى ئازاد قىلىشنىڭ ئىستراتېگىيىلىك پىلانىنى ئىشلەپ چىققان ئىدى. مىللىي ئارمىيەنىڭ غەلىبىلىك يۈرۈشلىرىنىڭ باشلىنىشى بىلەن ئۇنىڭ سېپى بارا-بارا كۆپىيىپ، سېنتەبىر ئېيىنىڭ ئاخىرىدا ئۇنىڭ سانى 40 مىڭغا يەتتى. ھازى ...

Read more

ﺷﻪﺭقىي ﺗﯜﺭﻛﯩﺴﺘﺎﻥ ﺟﯘﻣﮭﯘﺭىيىتىنىڭ ﻗﯘﺭﯗﻟﯘﺷﻰ ﯞﻩ تىرﺍﮔﯩﺪﯨﻴﻪﻟﯩﻚ ﻳﯧﻤﯩﺮﻟﯩﺸﻰ

ﮪﻪﺑﯩﺒﯘﻟﻼ ﺋﺎﺑﻠﯩﻤﯩﺖ (گىرمانىيە) مىللىي كۆرەشكە شەخسنىڭ ئارزۇسى ئەمەس، بەلكى مىللىي ئىدىيە ۋە مىللىي شەرەپ سەۋەب بولىدۇ. - مۇستاپا كامال شەرقى تۈركىستان جۇمھۇريىتى بۇندىن 73 يىل مۇقەدەم، مۇقەدەس سەجدىگاھىمىز ئۇيغۇرىستاننىڭ شىمالىدىكى گۈزەل ماكان ئىلىدا، مىڭلىغان –ئونمىڭلىغان يىگىت –قىزلىرىمىزنىڭ ئىسسىق قانلىرىنىڭ بەدىلىگە مەيدانغا كەلگەن. شەرقى تۈركىستان جۇمھۇريىتى بولسا ئۇيغۇر يىقىنقى زامان تارىخىدىكى، ئۇيغۇر ...

Read more

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

Scroll to top