مەڭگۈ تاشلاردا ئۇيغۇر ئىسمى

مەڭگۈ تاشلاردا ئۇيغۇر ئىسمى

نۇرىددىن ئىزباسار ئۇيغۇر ئىسمى، ئورخۇن-يېنىسەي يېزىقىدا يېزىلغان مەڭگۈ تاشلاراد 10 يەردە ئۇچىرايدۇ. بۇلاردىن شىنە ئۇسۇ مەڭگۈ تېشىنىڭ شىمالى يۈزىنىڭ 3-قۇرىدا ئون ئۇيغۇر، بىلگە قاغان ...

شەرقى تۈركىستاندا مانجۇ-خىتاي ئىشخالنىڭ دەسلەپكى يىللىرىدىكى تۈزۈلمە ۋە يەرلىك خادىملار

شەرقى تۈركىستاندا مانجۇ-خىتاي ئىشخالنىڭ دەسلەپكى يىللىرىدىكى تۈزۈلمە ۋە يەرلىك خادىملار

نۇرىددىن ئىزباسار 1759-يىلى پۈتۈن قارشىلىق ھەرىكەتلىرى مەغلۇپ بولغاندىن كېيىن،مانجۇ خاندانلىقى شەرقى تۈركىستاننىڭ تامامىغا ھاكىم بولۇپ قىپچاق قەبىلىلىرى ئۈستىدىمۇ بەلگىلىك بېسىم قۇ ...

بىز كىچىككىنە خۇشاللىققىمۇ تەشنا مىللەتمىز، ئەمما بۈگۈنكى خۇشاللىقىمىز كىچىك ئەمەس

بىز كىچىككىنە خۇشاللىققىمۇ تەشنا مىللەتمىز، ئەمما بۈگۈنكى خۇشاللىقىمىز كىچىك ئەمەس

رۇقىيە تۇردۇش بىز داۋاملىق «مۇجاھىرەتتىكى ئۇيغۇرلار قانداق قىلىپ كۈچلىنەلەيمىز؟ مۇستەقىللىقىمىزنى قولغا كەلتۈرۈش ئۈچۈن نېمىلەرنى قىلىشىمىز كېرەك؟ ھۆرلۈك ھەرىكىتىنى قايسى سىستېمىدا ...

نەفىسىي قوللانغان چاغاتاي ئۇيغۇر تىل-يازىقى ۋە ئۇنىڭ ئومۇمىي ئۇيغۇر تىل-يازىق مەدەنىيەتىدىكى ۋەزنى

نەفىسىي قوللانغان چاغاتاي ئۇيغۇر تىل-يازىقى ۋە ئۇنىڭ ئومۇمىي ئۇيغۇر تىل-يازىق مەدەنىيەتىدىكى ۋەزنى

پىروفېسسور دوكتور ئابدۇرەئوپ تەكلىماكانىي ئاماننىساخان مەھمۇد نەفىسىي (1568-1534-يىللار) ئۇيغۇر مۇقاملارى ئۇستادى، ئۇيغۇر ئون ئىككى مۇقامى تەكىستلەرىنىڭ رەتلەگۈچىسى، "ئەخلاقى جەمىي ...

دوكتور ئابلىز ئابدۇقادىر ئامېرىكا ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسىنىڭ رەئىسى بولۇپ سايلاندى

دوكتور ئابلىز ئابدۇقادىر ئامېرىكا ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسىنىڭ رەئىسى بولۇپ سايلاندى

ئامېرىكا ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى قۇرۇلغىنىغا 2 يىل بولغان بۈگۈنكى كۈندە نىزامنامىگە ئاساسەن، ئاكادېمىيەنىڭ ھەيئەت ئەزالىرى ۋىدىئولۇق يىغىن ئۆتكۈزۈپ، مەزكۇر ئاكادېمىيەنىڭ 2-نۆۋەتلىك رەئ ...

ئوپقان

ئوپقان

ئاپتورى: ھەبىبۇللا ئابلىمىت تاڭ قۇياشى جاھاننى يورۇتۇپ، تەبىئەت يۈزىگە چۈشكەن قىروۋلارنى جۇلالاندۇرۇپ تۇراتتى. ياپراق تۆككەن چىنارلار، ئىسسىق بەلۋاغلارغا قايتقان تۇرنىلارنىڭ مۇڭلۇق ...

سۆيگۈ ۋە ئىتىقات

سۆيگۈ ۋە ئىتىقات

(ھېكايە) ئاپتورى: ھەبىبۇللا ئابلىمىت   بۇ دۇنيا بىر ئۆي، كۆڭۈل بولسا دۇنيا! - جالالىدىن رۇمى   ئىلىنىڭ تاشلەپكە دېگەن يېرىدە ئەخمەت ماشىنچى دېگەن كېشىنىڭ دۇكانى بار ئىدى. ...

شەرقىي تۈركىستاندا ”دېموكراتىك ئۇيغۇر جۇمھۇرىيىتى“ قۇرۇلـىدۇ

شەرقىي تۈركىستاندا ”دېموكراتىك ئۇيغۇر جۇمھۇرىيىتى“ قۇرۇلـىدۇ

پىروفېسسور دوكتور سايىت يىلـماز  (تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىلاشتۇرغۇچى ئەخمەتجان تۇراق، تەھرىر سۈبھىنۇر ئۆمەر ۋە ئابدۇلھەمىد قاراخان) ئىلاۋە: بۇ يازما تۈركىيەدىكى بىر خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر ...

ئەخمەتجان قاسىمى مۇستەملىكە تارىخىدىكى ئەڭ جەزبىدار ئۇيغۇر رەھبىرى (2)

ئەخمەتجان قاسىمى مۇستەملىكە تارىخىدىكى ئەڭ جەزبىدار ئۇيغۇر رەھبىرى (2)

نەبىجان تۇرسۇن (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) ئەخمەتجان قاسىمى كىم؟ ئۇ كىمنىڭ دوستى؟ كىمنىڭ رەھبىرى؟ بۇ سوئاللارنىڭ جاۋابلىرىنى ئالدى بىلەن خىتاينىڭ كېيىنكى بۇرمىلانغان تارىخىي ھۆججەتلىرى ...

 شىڭ شىسەي دەۋرىدىكى بىر پارچە قازاقچە ھۆججەت

 شىڭ شىسەي دەۋرىدىكى بىر پارچە قازاقچە ھۆججەت

بۇ بىر پارچە قازاقچە چاقىرىقنامە تەيۋەن ھۆكۈمەت ئارخىپخانىسىدا ساقلانغان، لېكىن چاقىرىقنامىدا ھېچقانداق چېسلا يېزىلمىغان. چاقىرىقنامىدىكى ئاپرېل ئىنقىلابى دېگەن سۆزنىڭ 12-ئاپرېل ئۆ ...

“ھەمىدىي” ۋە “بابۇرنامە” دىن «كارىز (Ka:riz)» ئاتالغۇسىنىڭ كەلىش مەنبەسى ھەققىدە پاكىتلىق چۈشەنچە

“ھەمىدىي” ۋە “بابۇرنامە” دىن «كارىز (Ka:riz)» ئاتالغۇسىنىڭ كەلىش مەنبەسى ھەققىدە پاكىتلىق چۈشەنچە

پىروفېسسور دوكتور ئابدۇرەئوپ تەكلىماكانىي ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدا ئىشلەتىلىۋاتقان سۆزلەرنىڭ ئەتمولوگىيەسى مەزكۇر كەلىش مەنبەسى ئىزدەنىۋاتقان سۆزنىڭ قايسىدۇر بىر مىللەتنىڭ تىلىد ...

سىزنىڭ ئورنىڭىز: باشبەت » ئومۇمى (بەتلەر: 17)

ئىسلام ئالەمىدە قۇرۇلغان بىرىنچى مەسجىد

«تارىخى مۇھەممىدى» كىتابىدىن پارچىلار ئاپتورى: ئەلىخان تۆرە ساغۇنى ئۇيغۇرچىغا ئاغدۇرۇپ نەشىرگە تەييارلىغۇچى: ئابدۇرېشىتھاجى كېرېمى ئىسلام ئالەمىدە قۇرۇلغان بىرىنچى مەسجىد پەيغەمبىرىمىزنىڭ شۇ كۈندىكى مەدىنە مۇنەۋۋەرە مەسجىدىدە قۇرۇلغان مۇنبەر شەرىپ ئورنىغا تۆگىلىرى چۆككەن ئىدى. بۇ جاي ئەبۇ ئەييوپ ئەنسارىنىڭ ئىشىكى ئالدىدا بولۇپ، شۇ مەھەللە خەلقى بۇ جاينى خورما قۇرۇتۇش ئۈچۈن خامان قېلىپ ياسىغان ئىدى. ئەسلىدە ...

داۋامى

پەيغەمبىرىمىزنىڭ مەدىنەگە كىرىشى

«تارىخى مۇھەممىدى» كىتابىدىن پارچىلار ئاپتورى: ئەلىخان تۆرە ساغۇنى ئۇيغۇرچىغا ئاغدۇرۇپ نەشىرگە تەييارلىغۇچى: ئابدۇرېشىتھاجى كېرېمى پەيغەمبىرىمىزنىڭ مەدىنەگە كىرىشى مەدىنە مۇسۇلمانلىرى پەيغەمبرىمىزنىڭ ھىجرەت قېلىشىدىن خەۋەردار ئىدى؟ كېلىدىغان كۈنلىرىنى مۆلچەرلەپ، ھەر كۈنى يولىغا قاراپ، ھەررە دىگەن تاشلىققا چىقىپ يولغا قارىشىپ تۇراتتى. كۈن قىزارغىچە شۇ يەردە كۈتۈپ ئولتۇرۇپ، كەلمىسە قايتىپ كېتەتتى. ئۈچ كۈنگىچە ...

داۋامى

مەدىنىگە ھىجرەت

«تارىخى مۇھەممىدى» كىتابىدىن پارچىلار ئاپتورى: ئەلىخان تۆرە ساغۇنى ئۇيغۇرچىغا ئاغدۇرۇپ نەشىرگە تەييارلىغۇچى: ئابدۇرېشىتھاجى كېرېمى مەدىنىگە ھىجرەت ئابدۇللاھ ئىبنى ئۇرەيقىت دېگەن، كىشى يول باشچى بولۇپ ھازىر بولدى. بۇلارنىڭ كېلىشىنى پەيغەمبىرىمىز ئىنتىزارلىق بىلەن كۈتمەكتە ئىدى. تۆگىنىڭ تاۋۇشى ئاڭلىنىشى بىلەن غاردىن چىقىپ، پەسكە چۈشۈشكە باشلىدى. پەيغەمبىرىمىزنىڭ يولىغا قاراپ تۇرغان كىشىلەر ئۆزلىرىنىڭ ئامانەتل ...

داۋامى

روزىنىڭ پەرز بۇلىشى

«تارىخى مۇھەممىدى» كىتابىدىن پارچىلار ئاپتورى: ئەلىخان تۆرە ساغۇنى ئۇيغۇرچىغا ئاغدۇرۇپ تورغا يوللىغۇچى: ئابدۇرېشىتھاجى كېرېمى روزىنىڭ پەرز بۇلىشى شۇ يىلنىڭ شەئبان ئېيىدا ئاللاھ تائالادىن ۋەھيى كېلىپ، مۇسۇلمانلارغا ھەر يىلى بىر ئاي رامىزان روزىسى تۇتۇش پەرز بولدى. بۇندىن ئىلگىرى پەيغەمبىرىمىز ۋە ساھابىلەر ئون بەشىنچى كۈنلىرى ئىختىيارى ھالدا روزا تۇتۇشاتتى. كىتابلاردا بۇ كۈننى «ئەييامى بەيزا» يەنى: ــ «ئايدىڭ ...

داۋامى

ۋەھيىنىڭ باشلىنىشى

«تارىخى مۇھەممىدى» كىتابىدىن پارچىلار ئاپتورى: ئەلىخان تۆرە ساغۇنى ئۇيغۇرچىغا ئاغدۇرۇپ نەشىرگە تەييارلىغۇچى: ئابدۇرېشىتھاجى كېرېمى ۋەھيىنىڭ باشلىنىشى رامىزان ئېيىنىڭ يەتتىنچى كۈنىگە توغرا كېلىدۇ. شۇ كۈنلەردە پەيغەمبىرىمىز ھىرا تېغىنىڭ غارىدا ئىبادەت قىلىۋاتاتتى. جىبرىل ئەلەيھىسسالام ئادەم سۈرىتىدە كۆرۈنۈپ، پەيغەمبىرىمىزگە قاراپ، «ئوقۇ» دېدى. پەيغەمبىرىمىز: «مەن ئوقۇشنى بىلمەيمەن» دېگەندە، پەيغەمبىرىمىزنى قۇ ...

داۋامى

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

ئۈستىگە قايتىش