ئامېرىكا كونسۇلى پاكستون ۋە ئابدۇكېرىم ئابباس ئەپەندىنىڭ سۆھبىتى

ئامېرىكا كونسۇلى پاكستون ۋە ئابدۇكېرىم ئابباس ئەپەندىنىڭ سۆھبىتى

ئىلاۋە: مەزكۇر پارچە ئامېرىكانىڭ ئۈرۈمچىدە تۇرۇشلۇق ئاخىرقى كونسۇلى جون خول پاكستون (John Hall Paxton) ئەپەندىنىڭ تېخى نەشىر قىلىنمىغان «شىنجاڭغا تەيىنلەنگەن كونسۇل» (Consul to Sin ...

ئانا تىلغا قانچىلىك ھەسسە قوشالايمىز؟

ئانا تىلغا قانچىلىك ھەسسە قوشالايمىز؟

مەخمۇتجان لىتىپ ئىلاۋە: بۇ يازمىنىڭ ئەسلى 2013- يىلى 6- ئايدا ئىزدىنىش تورىدا ئېلان قىلىنغان بولۇپ، بەزى جايلىرىنى قىسقارتىش، ئازغىنە مەزمۇن تولۇقلاش ۋە ئازىراق ئۆزگەرتىش ئارقىلىق ...

دوكتور گۈلنار ئەزىز بىلەن سۆھبەت

دوكتور گۈلنار ئەزىز بىلەن سۆھبەت

ئامېرىكا خارۋارد ئۇنىۋېرسىتېتى ئىنسانشۇناسلىق ۋە تىلشۇناسلىق دوكتورى گۈلنار ئەزىز خانىم بىلەن ئۆزىنىڭ ئوقۇش ھاياتى، تەتقىقاتى ۋە ئالىي مەكتەپتىكى ئوقۇتۇش خىزمىتى ھەققىدە سۆھبەت ئېل ...

ئەلىخان تۆرىنىڭ ئوغۇللىرى

ئەلىخان تۆرىنىڭ ئوغۇللىرى

نەبىجان تۇرسۇن (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) شەرقىي تۈركىستان جۇمھۇرىيىتى رەئىسى ئەلىخان تورىنىڭ تولۇق ئىسمى ئەلىخان تۆرە شاكىرخان ئوغلى بولۇپ، تەخەللۇسى ساغۇنىي (1885-1976). ئۇنىڭ تولۇق ...

شەرقىي تۈركىستاندا ئىرقىي قىرغىنچىلىق

شەرقىي تۈركىستاندا ئىرقىي قىرغىنچىلىق

تارىم توغراق خىتاي كومپارتىيىسىنىڭ تۈرلۈك سىياسىي ھەرىكەتلەر ئارقىلىق مىللىي كادىر ۋە زىيالىيلارنى باستۇرۇشى خىتاي پۈتۈن مەملىكەتلىك خەلق قۇرۇلتىي ماقۇللىغان دۆلەت كونستىتۇتسىيەسىد ...

پادىچى بالا

پادىچى بالا

‌‌پادىچى بالا (ھېكايە) ئاپتورى: ھەبىبۇللا ئابلىمىت ئانا يۇرتنىڭ سان-ساناقسىز تاغ-دەريالىرىدىن بىرى بولغان، قاش دەرياسىنىڭ كىچىك بىر تارماق ئېقىنىنىڭ ئۇدۇلىدىكى ئاشۇ داۋاننىڭ ئۈستىد ...

مۇھەممەدئىمىن بۇغرا ئەپەندىنىڭ خىتاي تارىخچى لى دۇڭفاڭغا بەرگەن رەددىيەسى (خىتايچە ئەسلى نۇسخىسى)

مۇھەممەدئىمىن بۇغرا ئەپەندىنىڭ خىتاي تارىخچى لى دۇڭفاڭغا بەرگەن رەددىيەسى (خىتايچە ئەسلى نۇسخىسى)

مەرھۇم ئىنقىلابچى، تارىخچى ۋە مىللىي رەھبىرىمىز مۇھەممەدئىمىن بۇغرا ئەپەندى خىتاينىڭ ئۇرۇش مەزگىلىدىكى پايتەختى چۇڭچىڭ شەھىرىدە تۇرۇۋاتقان چاغدا خىتاي تارىخچى لى دۇڭفاڭ (黎東方) بىلەن ...

مەڭگۈ تاشلار، بىز ۋە ئەجدادىمىز!

مەڭگۈ تاشلار، بىز ۋە ئەجدادىمىز!

نۇرەددىن ئىزباسار بەلكىم نۇرغۇن كىشىلەر ئەجدادىمىزنىڭ ئورخۇن دەرياسى ۋادىسىدا تىكلىگەن تاش پۈتۈكلىرىنى نىمە ئۈچۈن مەڭگۈ تاش دەپ ئاتايدىغانلىقىمىزغا نىسبەتەن پىكىر ساھىبى بولماسلىقى ...

مەڭگۈ تاشلاردا ئۇيغۇر ئىسمى

مەڭگۈ تاشلاردا ئۇيغۇر ئىسمى

نۇرىددىن ئىزباسار ئۇيغۇر ئىسمى، ئورخۇن-يېنىسەي يېزىقىدا يېزىلغان مەڭگۈ تاشلاراد 10 يەردە ئۇچىرايدۇ. بۇلاردىن شىنە ئۇسۇ مەڭگۈ تېشىنىڭ شىمالى يۈزىنىڭ 3-قۇرىدا ئون ئۇيغۇر، بىلگە قاغان ...

شەرقى تۈركىستاندا مانجۇ-خىتاي ئىشخالنىڭ دەسلەپكى يىللىرىدىكى تۈزۈلمە ۋە يەرلىك خادىملار

شەرقى تۈركىستاندا مانجۇ-خىتاي ئىشخالنىڭ دەسلەپكى يىللىرىدىكى تۈزۈلمە ۋە يەرلىك خادىملار

نۇرىددىن ئىزباسار 1759-يىلى پۈتۈن قارشىلىق ھەرىكەتلىرى مەغلۇپ بولغاندىن كېيىن،مانجۇ خاندانلىقى شەرقى تۈركىستاننىڭ تامامىغا ھاكىم بولۇپ قىپچاق قەبىلىلىرى ئۈستىدىمۇ بەلگىلىك بېسىم قۇ ...

بىز كىچىككىنە خۇشاللىققىمۇ تەشنا مىللەتمىز، ئەمما بۈگۈنكى خۇشاللىقىمىز كىچىك ئەمەس

بىز كىچىككىنە خۇشاللىققىمۇ تەشنا مىللەتمىز، ئەمما بۈگۈنكى خۇشاللىقىمىز كىچىك ئەمەس

رۇقىيە تۇردۇش بىز داۋاملىق «مۇجاھىرەتتىكى ئۇيغۇرلار قانداق قىلىپ كۈچلىنەلەيمىز؟ مۇستەقىللىقىمىزنى قولغا كەلتۈرۈش ئۈچۈن نېمىلەرنى قىلىشىمىز كېرەك؟ ھۆرلۈك ھەرىكىتىنى قايسى سىستېمىدا ...

سىزنىڭ ئورنىڭىز: باشبەت » داڭلىق كىشىلەر (بەتلەر: 23)

ئاق چاچلىق بىر ئالىم چۈشۈمدە ھامان!

(مەرھۇم ئالىم ئابدۇشۈكۈر مۇھەممەت ئىمىن تەۋەللۇتىنىڭ 80 يىللىغىغا) قاراخان بەختلىك ئۆتتۈڭمۇ ئۆيۈڭدە ،ئەلدە، بۇ بىزگە قاراڭغۇ زەبەردەست ئالىم. كىم سېنى ئىتتىردى دىسەم ئەجەلگە، سەن دىدىڭ ‹‹نادانلىق››ئۆسەكچى زالىم. تەگدىمۇ دىسەممەن ئىمانىڭ چەلگە، دىدىڭسەن ئۇ داغقا چىدىماس بېتىم. ھاياتلىق كانىنى قازغاندا تىنماي، تۆپەڭدە پىتنىخور ئاچتى يەرمەنكە بەزىلەر ئورىمۇ قازدى ئۇخلىماي، سەن ئاچقان راۋان يول،يېشىل چىمەنگە. چ ...

داۋامى

تونۇشۇش – تاشپولات روزى

ئەسسالام ئالەيكۇم! باغداش تور بېكىتىنىڭ باشقۇرغۇچىلىرى ھەم ئوقۇرمەنلىرى مېنىڭدىن سىلەرگە ئوتلۇق سالام! باغداش تور بېكىتىنىڭ يېقىندا ئېچىلغانلىقىنى ئاڭلاپ بەك خوش بولدۇم. مەن ئالدى بىلەن باغداش تور بېكىتىنى قۇرغان ئەكبەرجان ئەسەت ئىنىمىزغا كوپتىن-كوپ رەھمەت ئېيتىمەن. مېنىڭ ۋەتەندىكى تور بەتلىرىدە ماقالە ئېلان قىلىشىمنى تەشەببۇس قىلغان بىلىمخۇمار ئەپەندىگىمۇ رەھمىتىمنى بىلدۇرمەن. ئەمدى ئۆزۈمنى قىسقىچە تونۇشتۇ ...

داۋامى

مۇزەپپەر مۇتەللىپ ئاكىمىز ھەققىدە زىيارەت خاتىرسى – ئاچىنۇق

زامانىمىزدىكى ئەڭ داڭلىق ئالىملىرىمىزدىن (يەنى دۇنيادىكى ئەڭ ئالدىنقى قاتاردىكى ئىلمى ژۇرناللاردا ماقالە ئېلان قىلۋاتقان، كەسپىدە دۇنيادا ئەڭ ئالدىدا كېتىۋاتقان) دوكتۇر شۆھرەت مۇتەللىپ ۋە دوكتۇر مايسەم مۇتەللىپتەك ئالىملارنى تەربىيلىگەن، ھازىر قازاقىستان ئەمگەكچى قازاق ناھيىسى ئاۋات يېزىسىدا تۇرۇشلۇق مۇزەپپەر مۇتەللىپ ئەپەندىنىڭ زىيارەت خاتېرسىنى يوللاپ قويدۇم. بۇ زىيارەتنى ھازىر سانكىت-پېتىربۇرگدا تۇرۇشلۇق ...

داۋامى

ئالبېرىت ئېينىشتېين

1 ھاياتى 2 ئېينىشتىيىننىڭ نىسپىيلىك نەزىريىسىنىڭ دۇنياغا كىلىشى ۋە فىزىكىدىكى ئورنى ھەققىدە 2.1 تار مەنىلىك نىسپىيلىك نەزىريىسى 2.2 تار مەنىلىك نىسپىلىك نەزىريىسىدىكى يۇرۇقلۇق تىزلىكىنىڭ ئۆزگەرمەسلىك قائىدىسى 2.3 تار مەنىدىكى نىسپىيلىك نەزىريىسىدىىكى ھەركەتلىك سائەتنىڭ ئاستىلايدىغانلىقى ۋە ئۆلچىگۈچنىڭ قىسقىرايدىغانلىقى 2.4 تار مەنىلىك نىسپىيلىك نەزىريىسىدىكى ماسسا بىلەن ئىنرگىيە ئوتتۇرىسدىكى مۇناسىۋەت 2.5 ت ...

داۋامى

ئـۇلـۇغ ئـۇيـغـۇر ئـالـىـمــى مـۇھـەمـمـەد ھـەيــدەر

مۇھەممەت زەيدى مۇھەممەد ھەيدەر 16-ئەسىردە ياشىغان ئۇلۇغ تارىخچى،ئەدىب،سەيياھ ۋە سىياسىي ئەرباب. ئۇ شەرىقنىڭ كۆزگە كۆرۇنگەن تارىخچىلىرى قاتارىدىن ئۆزىگە خاس ئورۇن ئالغان بولۇپ،ئەدىبىي تەخەللۇسى‹‹ئاياز›› ئىدى. مۇھەممەد ھەيدەر ئاساسەن ئىككى ئەسىرى بار،ئۇنىڭ بىرى 1547-يىلى پارىس تىلىدا يېزىلغان ،موغۇلىستان،شىنجاڭ ۋە مەركىزى ئاسىيا تارىخىغا بىغىشلانغان مەشھۇر تارىخى ئەسىرى ‹‹تارىخى رەشىدى›› يەنە بىرى،1534-يىلى ب ...

داۋامى

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

ئۈستىگە قايتىش