مەڭگۈ تاشلاردا ئۇيغۇر ئىسمى

مەڭگۈ تاشلاردا ئۇيغۇر ئىسمى

نۇرىددىن ئىزباسار ئۇيغۇر ئىسمى، ئورخۇن-يېنىسەي يېزىقىدا يېزىلغان مەڭگۈ تاشلاراد 10 يەردە ئۇچىرايدۇ. بۇلاردىن شىنە ئۇسۇ مەڭگۈ تېشىنىڭ شىمالى يۈزىنىڭ 3-قۇرىدا ئون ئۇيغۇر، بىلگە قاغان ...

شەرقى تۈركىستاندا مانجۇ-خىتاي ئىشخالنىڭ دەسلەپكى يىللىرىدىكى تۈزۈلمە ۋە يەرلىك خادىملار

شەرقى تۈركىستاندا مانجۇ-خىتاي ئىشخالنىڭ دەسلەپكى يىللىرىدىكى تۈزۈلمە ۋە يەرلىك خادىملار

نۇرىددىن ئىزباسار 1759-يىلى پۈتۈن قارشىلىق ھەرىكەتلىرى مەغلۇپ بولغاندىن كېيىن،مانجۇ خاندانلىقى شەرقى تۈركىستاننىڭ تامامىغا ھاكىم بولۇپ قىپچاق قەبىلىلىرى ئۈستىدىمۇ بەلگىلىك بېسىم قۇ ...

بىز كىچىككىنە خۇشاللىققىمۇ تەشنا مىللەتمىز، ئەمما بۈگۈنكى خۇشاللىقىمىز كىچىك ئەمەس

بىز كىچىككىنە خۇشاللىققىمۇ تەشنا مىللەتمىز، ئەمما بۈگۈنكى خۇشاللىقىمىز كىچىك ئەمەس

رۇقىيە تۇردۇش بىز داۋاملىق «مۇجاھىرەتتىكى ئۇيغۇرلار قانداق قىلىپ كۈچلىنەلەيمىز؟ مۇستەقىللىقىمىزنى قولغا كەلتۈرۈش ئۈچۈن نېمىلەرنى قىلىشىمىز كېرەك؟ ھۆرلۈك ھەرىكىتىنى قايسى سىستېمىدا ...

نەفىسىي قوللانغان چاغاتاي ئۇيغۇر تىل-يازىقى ۋە ئۇنىڭ ئومۇمىي ئۇيغۇر تىل-يازىق مەدەنىيەتىدىكى ۋەزنى

نەفىسىي قوللانغان چاغاتاي ئۇيغۇر تىل-يازىقى ۋە ئۇنىڭ ئومۇمىي ئۇيغۇر تىل-يازىق مەدەنىيەتىدىكى ۋەزنى

پىروفېسسور دوكتور ئابدۇرەئوپ تەكلىماكانىي ئاماننىساخان مەھمۇد نەفىسىي (1568-1534-يىللار) ئۇيغۇر مۇقاملارى ئۇستادى، ئۇيغۇر ئون ئىككى مۇقامى تەكىستلەرىنىڭ رەتلەگۈچىسى، "ئەخلاقى جەمىي ...

دوكتور ئابلىز ئابدۇقادىر ئامېرىكا ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسىنىڭ رەئىسى بولۇپ سايلاندى

دوكتور ئابلىز ئابدۇقادىر ئامېرىكا ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسىنىڭ رەئىسى بولۇپ سايلاندى

ئامېرىكا ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى قۇرۇلغىنىغا 2 يىل بولغان بۈگۈنكى كۈندە نىزامنامىگە ئاساسەن، ئاكادېمىيەنىڭ ھەيئەت ئەزالىرى ۋىدىئولۇق يىغىن ئۆتكۈزۈپ، مەزكۇر ئاكادېمىيەنىڭ 2-نۆۋەتلىك رەئ ...

ئوپقان

ئوپقان

ئاپتورى: ھەبىبۇللا ئابلىمىت تاڭ قۇياشى جاھاننى يورۇتۇپ، تەبىئەت يۈزىگە چۈشكەن قىروۋلارنى جۇلالاندۇرۇپ تۇراتتى. ياپراق تۆككەن چىنارلار، ئىسسىق بەلۋاغلارغا قايتقان تۇرنىلارنىڭ مۇڭلۇق ...

سۆيگۈ ۋە ئىتىقات

سۆيگۈ ۋە ئىتىقات

(ھېكايە) ئاپتورى: ھەبىبۇللا ئابلىمىت   بۇ دۇنيا بىر ئۆي، كۆڭۈل بولسا دۇنيا! - جالالىدىن رۇمى   ئىلىنىڭ تاشلەپكە دېگەن يېرىدە ئەخمەت ماشىنچى دېگەن كېشىنىڭ دۇكانى بار ئىدى. ...

شەرقىي تۈركىستاندا ”دېموكراتىك ئۇيغۇر جۇمھۇرىيىتى“ قۇرۇلـىدۇ

شەرقىي تۈركىستاندا ”دېموكراتىك ئۇيغۇر جۇمھۇرىيىتى“ قۇرۇلـىدۇ

پىروفېسسور دوكتور سايىت يىلـماز  (تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىلاشتۇرغۇچى ئەخمەتجان تۇراق، تەھرىر سۈبھىنۇر ئۆمەر ۋە ئابدۇلھەمىد قاراخان) ئىلاۋە: بۇ يازما تۈركىيەدىكى بىر خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر ...

ئەخمەتجان قاسىمى مۇستەملىكە تارىخىدىكى ئەڭ جەزبىدار ئۇيغۇر رەھبىرى (2)

ئەخمەتجان قاسىمى مۇستەملىكە تارىخىدىكى ئەڭ جەزبىدار ئۇيغۇر رەھبىرى (2)

نەبىجان تۇرسۇن (تارىخ پەنلىرى دوكتورى) ئەخمەتجان قاسىمى كىم؟ ئۇ كىمنىڭ دوستى؟ كىمنىڭ رەھبىرى؟ بۇ سوئاللارنىڭ جاۋابلىرىنى ئالدى بىلەن خىتاينىڭ كېيىنكى بۇرمىلانغان تارىخىي ھۆججەتلىرى ...

 شىڭ شىسەي دەۋرىدىكى بىر پارچە قازاقچە ھۆججەت

 شىڭ شىسەي دەۋرىدىكى بىر پارچە قازاقچە ھۆججەت

بۇ بىر پارچە قازاقچە چاقىرىقنامە تەيۋەن ھۆكۈمەت ئارخىپخانىسىدا ساقلانغان، لېكىن چاقىرىقنامىدا ھېچقانداق چېسلا يېزىلمىغان. چاقىرىقنامىدىكى ئاپرېل ئىنقىلابى دېگەن سۆزنىڭ 12-ئاپرېل ئۆ ...

“ھەمىدىي” ۋە “بابۇرنامە” دىن «كارىز (Ka:riz)» ئاتالغۇسىنىڭ كەلىش مەنبەسى ھەققىدە پاكىتلىق چۈشەنچە

“ھەمىدىي” ۋە “بابۇرنامە” دىن «كارىز (Ka:riz)» ئاتالغۇسىنىڭ كەلىش مەنبەسى ھەققىدە پاكىتلىق چۈشەنچە

پىروفېسسور دوكتور ئابدۇرەئوپ تەكلىماكانىي ھازىرقى زامان ئۇيغۇر تىلىدا ئىشلەتىلىۋاتقان سۆزلەرنىڭ ئەتمولوگىيەسى مەزكۇر كەلىش مەنبەسى ئىزدەنىۋاتقان سۆزنىڭ قايسىدۇر بىر مىللەتنىڭ تىلىد ...

سىزنىڭ ئورنىڭىز: باشبەت » مىللىي مەۋجۇتلۇق (بەتلەر: 21)

ئەجدىھا تىرنىقى ئاستىدىكى قىزلار

نەۋباھار رەسىمگە قاراپ ئولتۇرۇپ بىلگە خاقاننىڭ مۇنۇ سۆزلىرى قۇلاق تۈۋىمدە جاراڭلىدى: ئەي تۈرك مىللىتى، ئەسلىڭگە قايت ۋە پۇشمان قىل. ئىسيانكارلىقىڭ سەۋەبىدىن سېنى بېقىۋاتقان بىلگە قاغانغا قۇدرەت تاپقان دۆلىتىڭگە ئۆزۈڭ ئۇتتۇرۇپ قويدۇڭ، يامانلىق قىلدىڭ. بارغانلىكى يەرلەردە قانلار سۇ بولۇپ ئاقتى، سۆڭەكلەر تاغدەك دۆۋىلىنىپ كەتتى. باي، تۆرە بولۇشقا لايىق ئەركەكلەر ئەۋلاتلىرىڭلارنى قۇل قىلدىڭلار. مەلىكە بولۇشقا لا ...

داۋامى

كەسىپ ۋە دىن

ئەزىز ئەيسا ئەلكۈن بىر ئادەمنىڭ ئۆز كەسپىدە نەتىجە قازىنىشى ۋە كەسىپلىشىشى بولسا ئۇزاق مۇددەتلىك ئىزچىللىقا ئىگە قېتىرقىنىپ ئۆگىنىش، ئىزدىنىش ۋە مېھنەت تۆكۈش ئارقىلىق ئۆزىگە، ئۆزىدىن ھالقىغىنىنى مىللىتىگە، جۈملىدىن ئىنسانىيەتنىڭ بەختى – سائادىتى ئۈچۈن خىزمەت قىلىشى بىلەن ئەمەلگە ئاشقان بولىدۇ. ھەر – بىر شەخىسنىڭ ئىلاھىي ئېتىقادىغا تەۋە بولغان دىن ئۆز پىنھانلىقىدا دۇنيانى بىلىش ئېڭى بىلەن تەڭ يۈكسىلىدۇ ئەمما ...

داۋامى

ئۇيغۇرلار ئۆزىنى ساقلاپ قالالامدۇ—ئىجتىمائىي دارۋىنىزملىق نۇقتىسىدىن ئۇيغۇرلارغا نەزەر

ئەركىن سىدىق 2017-يىلى 22-دېكابىر «ئۇيغۇرلار تاللىغان ياشاش يولى ئۆزىنى ساقلاپ قېلىشقا ماس كېلەمدۇ؟» ھازىرغىچە ئۆزىدىن مۇشۇنداق بىر سوئالنى سوراپ باققانلار بارمۇ-يوق، مەن ئۇنى بىلمەيمەن. ئۆزىدىن ئاشۇنداق بىر سوئالنى سوراپ، ئاندىن ئۇنىڭغا جاۋابەن بىرەر پارچە ماقالە يېزىپ باققانلار بارمۇ-يوق، ئۇنىمۇ بىلمەيمەن. ئۇنداقلار بار بولۇشىمۇ مۇمكىن، ئەمما مەن ھازىرغىچە ئۇنداقلارنى ئۇچرىتىپ باقمىدىم. ئەسلىدە ئۇيغۇرلار ...

داۋامى

ئوتتۇرا ئاسىيادىكى ئۇيغۇرلار ۋە ئۇلارنىڭ مەدەنىيەت مۇۋەپپەقىيەتلىرى

نەبىجان تۇرسۇن ( تارىخ پەنلىرى دوكتورى) ئىلاۋە: مەن بۇ ماقالەمنى مەرھۇم قەدىرلىك ئانام نۇرنىسا ئابدۇرېھىمنىڭ ئەبەدىيلىك خاتىرىسى ئۈچۈن بېغىشلايمەن. مەن ئۈچۈن دۇنيادا ئەڭ قەدىرلىك، ئەڭ مېھرىبان ئانام، ماڭا ئىنسانلىقنى،ئىنسانىيەتنى جۈملىدىن ئۆز قوۋىنى سۆيۈشنى ئۆگىتىپ، ئەقىل-ئىدرىكىمنى ئاچقان بىرىنچى ئۇستازىم 5-ئاينىڭ 22-كۈنى، مەزكۇر ماقالەمنى يېزىۋاتقان، كېچە-كېچىلەپ،ماتېرىياللار دۆۋىسىدىن مەنبەلەر ۋە ئۇچۇرلا ...

داۋامى

مىللەتپەرۋەرلىك توغرىسىدا

ئابرال بىر مىللەتنىڭ روھى قۇللۇققا تولمىغىچە، بىر مىللەتنىڭ ئۈمىدى ۋە ئىرادىسى سۇنمىغىچە ئۇ مىللەتنى بوي سۇندۇرۇش مۇمكىن ئەمەستۇر. ئەسىرلەردىن بىرى بار بولۇپ كەلگەن مىللىي بىر رۇھ ۋە كۈچلۇك بىر مىللىي ئىرادىگە ھېچقانداق بىر قۇدرەتلىك كۈچ تەڭ كىلەلمەيدۇ. – مۇستاپا كامال ھازىرقى دەۋىر بولسا خىتاينىڭ ئۆز تارىخىدىكى سىياسىي ، ئىقتىسادى، ھەربىي جەھەتتىن ئەڭ تەرەققى قىلغان ۋە بۇلارغا ئوڭ تاناسىپ ھالدا مىللەتپەرۋە ...

داۋامى

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

ئۈستىگە قايتىش