• 2020-يىلى 21-مارت قۇتلۇق نورۇز كۈنىدە قۇتادغۇ بىلىگ ئىنىستىتۇتى ئۇيغۇر ئاكادېمىيىسى تەركىبىدە قۇرۇلدى. ...
ئۇيغۇرلاردا ئاتا – ئانىنىڭ مۇقەددەسلىكى

ئۇيغۇرلاردا ئاتا – ئانىنىڭ مۇقەددەسلىكى

ئۇيغۇرلار ئەزەلدىن ئەڭ ئېسىل ئەنئەنە ۋە گۈزەل ئەخلاققا ئىگە خەلق. ئاتا – ئانىنى ئۇلۇغلاش بۇ مىللەت ئۈچۈن ئەڭ مۇقەددەس بۇرچ. « ئاتا – ئاناڭنىڭ ئالدىدىن توغرا ئۆتمە»، « ئاتاڭ رازى خۇ ...

ئۇيغۇرلارنىڭ خوشنىدارچىلىق مەدىنىيىتى

ئۇيغۇرلارنىڭ خوشنىدارچىلىق مەدىنىيىتى

ئۇيغۇرلار ئۇزاق تارىخى تۇرمۇشنى بېشىدىن ئۆتكۈزۈش جەريانىدا ئاز بولمىغان ئۆزىگە خاس مەدىنىيەتلەرنى يارىتىپ، دەۋرلەردىن دەۋرلەرگىچە ئەۋلادمۇ – ئەۋلاد داۋام ئەتكۈزۈپ، تا ھازىرغىچە مىل ...

شەرقىي تۈركىستان مەسىلىسى ستالىن ۋە سۇڭ زىۋېنننىڭ تۆتىنچى قېتىملىق سۆھبىتىدە

شەرقىي تۈركىستان مەسىلىسى ستالىن ۋە سۇڭ زىۋېنننىڭ تۆتىنچى قېتىملىق سۆھبىتىدە

مارشال ستالىن ۋە مىنىستېر سۇڭ نىڭ تۆتىنچى قېتىملىق سۆھبىتىنىڭ خاتېرىسى خىتاي تاشقى ئىشلار مىنىستېرى سۇڭ زىۋېن موسكۋا ئايردرومىدا سوۋېت تاشقى ئىشلار مىنىستېرى مولوتوۋ بىلەن كۆرۈشمەك ...

ئۇيغۇرلاردا مىراس قالدۇرۇش ۋە ئۇنى تەقسىملەش ئادىتى

ئۇيغۇرلاردا مىراس قالدۇرۇش ۋە ئۇنى تەقسىملەش ئادىتى

ئابدۇقەييۇم مىجىت «مىراس-ئۆلگەنلەردىن قالغان مال ـ مۈلۈك » ياكى « ئۆلگەنلەردىن كېيىنكىلەرگە قالغان ئىلمىي، ئەدەبىي، مەدەنىي، كەسپىي ۋە شۇ قاتارلىقلارغا ئائىت نەرسە » ① بولۇپ، مىراس ...

قەشقەر ھېتگاھ مەدىرىسەسىنىڭ ۋەخپىسى

قەشقەر ھېتگاھ مەدىرىسەسىنىڭ ۋەخپىسى

ئابدۇرىشىت ئىبراھىم قەشقەرنىڭ 19- ئەسىرنىڭ ئالدىنقى يېرىمىدىكى ئىجتىمائىي ۋە مەدەنىيەت تارىخىدىن ئۇچۇر بېرىدىغان مۇھىم تارىخىي ھۆججەتلەرنىڭ بىرىدۇر. بۇ ھۆججەت قەشقەرنىڭ ئەينى دەۋىر ...

مودىرنىزىم ئەدەبىياتى ۋە ئۇنىڭ ئالاھىدىلىكلىرى

مودىرنىزىم ئەدەبىياتى ۋە ئۇنىڭ ئالاھىدىلىكلىرى

تاھىر ھامۇت مودېرنىزىم ئەدەبىياتى 19 – ئەسىرنىڭ ئوتتۇرلىرىدىن تارتىپ تا بۈگۈنگە قەدەر ئاساسلىق غەرپ دۆلەتلىرىدە بارلىققا كەلگەن زور بىر تۈركۈم ئەدەبىي ئېقىملارنىڭ ئومۇمى نامى بولۇپ ...

خوجىلار دەۋرىنىڭ بارلىققا كېلىشىنىڭ تارىخىي ئارقا كۆرۈنىشى

خوجىلار دەۋرىنىڭ بارلىققا كېلىشىنىڭ تارىخىي ئارقا كۆرۈنىشى

ئەخمەتجان ھەسەن ھەرقانداق بىر ئىجتىمائىي پىكىر ئېقىمى ۋە ئىدىيىۋى ئېقىمنىڭ مەلۇم بىر رايۇنغا تارقىلىشى ۋە شۇ رايوندا بەلگىلىك تەسىرگە ئىگە بولۇشىدا، نوقۇل شۇ ئېقىم تەرغىباتچىلىرى ر ...

«قۇتادغۇ بىلىگ» كە كىرىش

«قۇتادغۇ بىلىگ» كە كىرىش

رەشىد رەھمەتى ئارات تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىلاشتۇرغۇچى يۈسۈپجان ياسىن  رەشىد رەھمەتى ئارات قازان تاتارلىرىدىن يىتىشىپ چىققان دۇنياۋى نوپۇزغا ئىگە مەشھۇر تۈركولوگ. ئۇ 1900- يىلى قازان شەھ ...

ئۇيغۇر تىلىدا ئەكىس ئەتكەن مەدەنىيەت

ئۇيغۇر تىلىدا ئەكىس ئەتكەن مەدەنىيەت

تىل بىر خىل ئىجتىمائى ئالاقە قورالى سۈپتىدە خىزمەت قىلىدىغان بەلگىلەر سىستىمىسى، مىللەتنىڭ موھىم بەلگىسى، مەدەنىيەتنىڭ موھىم بىر تەركىبى قىسمى. تىل مەدەنىيەت بىلەن زىچ باغلانغان بو ...

5-ئىيۇل ئۈرۈمچى قىرغىنچىلىقى

5-ئىيۇل ئۈرۈمچى قىرغىنچىلىقى

پىروفېسسوردوكتور ئالىمجان ئىنايەت ئۇيغۇچىلاشتۇرغۇچى: ئەھمەد سۇلۇق بۈگۈن 5-ئىيۇل بولۇپ، ئۈرۈمچى قىرغىنچىلىقىنىڭ 11 يىللىقى.  مەن بۇنى ئۈرۈمچى ئىرقىي قىرغىنچىلىقى دەپ ئاتايمەن، چۈنكى ...

بۈيۈك مىللىي كۆچۈش

بۈيۈك مىللىي كۆچۈش

ئەك شىمىس (گېرمانىيە) ئۆمەرجان نۇرى تەرجىمىسى، تەييارلىغۇچى: كەتمەنباي (كەتمەنباينىڭ بايانى: ھونلار تارىخىمىز بىلەن مۇناسىۋەتلىك مۇھىم بىر قەدىمكى مىللەت. ئۇلارنى بىلىش ۋە چۈشىنىش ...

You Are Here: Home » ۋەزىيەت ئانالىزى (Page 2)

تىرامىپ دەۋرىدە ئ‍امېرىكا – ياۋرۇپا مۇناسىۋىتى

قىلىچ بۇغرا قانات ئىنگلىزچىدىن تەرجىمە قىلغۇچى: كۆلتىكىن تەرجىماندىن: دۇنيا يېڭى بىر دەۋىرىنىڭ بوسۇغىسىدا تۇرماقتا. بۇ دەۋىرنىڭ قانداق بولدىغانلىقىنى بەلگىلەيدىغان ئىككى چوڭ كۈچ، خىتاي ۋە ئامېرىكا، يېڭى دۇنيا تەرتىپىنىڭ خوجايىنى بولۇش ئۈچۈن كەسكىن رىقابەتكە چۈشتى. ھازىرقى ۋەزىيەتتىن قارىغاندا بۇ رىقابەتتىن يېنىش مۇمكىن ئەمەستەك تۇرىدۇ. مەيلى سوغۇق مۇناسىۋەت ئۇسلۇبىدا بولسۇن ياكى 17 - 19 ئەسىردىكى ياۋرۇپا دۆ ...

Read more

بىز كىچىككىنە خۇشاللىققىمۇ تەشنا مىللەتمىز، ئەمما بۈگۈنكى خۇشاللىقىمىز كىچىك ئەمەس

رۇقىيە تۇردۇش بىز داۋاملىق «مۇجاھىرەتتىكى ئۇيغۇرلار قانداق قىلىپ كۈچلىنەلەيمىز؟ مۇستەقىللىقىمىزنى قولغا كەلتۈرۈش ئۈچۈن نېمىلەرنى قىلىشىمىز كېرەك؟ ھۆرلۈك ھەرىكىتىنى قايسى سىستېمىدا ئېلىپ بارىمىز؟» دېگەن سوئاللار ئۈستىدە ئىزدىنىپ كەلدۇق. ھۆرمەتلىك ئىستراتېگىيە مۇتەخەسسىسى در.ئەركىن ئەكرەم بۇ سوئاللارغا داۋاملىق قىسقا ۋە ئېنىق جاۋاب بېرىپ، چەت ئەلدە ئېلىپ بېرىۋاتقان ھۆرلۈك ۋە مۇستەقىللىق ھەرىكىتى سىياسىيلىشىشى ...

Read more

شەرقىي تۈركىستاندا ”دېموكراتىك ئۇيغۇر جۇمھۇرىيىتى“ قۇرۇلـىدۇ

پىروفېسسور دوكتور سايىت يىلـماز  (تۈركچىدىن ئۇيغۇرچىلاشتۇرغۇچى ئەخمەتجان تۇراق، تەھرىر سۈبھىنۇر ئۆمەر ۋە ئابدۇلھەمىد قاراخان) ئىلاۋە: بۇ يازما تۈركىيەدىكى بىر خەلقئارا مۇناسىۋەتلەر پىروفېسسورىنىڭ كۆز قارىشى بولۇپ، مەيلى رىئاللىققا ماس كەلسۇن ياكى كەلمىسۇن، بىز شەرقىي تۈركىستانلىقلارنىڭ ھەر ۋاقىت كەلگۈسى ھەرخىل سىنارىيولارغا تەييار بولۇشىمىز كېرەكلىكىنى ۋە خىتاي مۇستەملىكىسى ئاستىدىكى دۆلىتىمىز شەرقىي تۈركىس ...

Read more

بىر قانچە مەسىلە ھەققىدە ئۆزگىچە  تەھلىل

ئىرپان مۇزەپپەر خىتاي ۋۇخەن كورونا ۋىرۇسى ۋاپا پاجىئەسى پەيدا بولغاندىن كېيىن دۇنيا ۋەزىيىتى ھەققىدە ھەر خىل ئانالىزلار بولماقتا. دۇنيا ۋەزىيىتىدە خىتايغا پايدىسىز، ئامېرىكا باشلىق دېموكراتىك دۆلەتلەرگە پايدىلىق بولغان زۆر ئۆزگىرىشلەر بولۇشى مۇمكىن دېگەندەك ھەر خىل پەرەزلەرنى ئۇتتۇرىغا قويماقتا. بەلكىم ئۆزگىرىش بولۇشى مۇمكىن. لېكىن يىللار بۈيى قاتقان مۇزلار بىر كۈندىلا ئېرىپ كېتەلمەيدۇ. ئېرىپ كېتىش ئۈچۈن بى ...

Read more

ئاشقۇنىزىم

ئالىم ھاجىم ياۋا ئۇيغۇرلار ئاجايىپ ۋە ئاجايىپ پەرىقلىق بىر مىللەتكى ئۆزى قۇبۇل قىلغان بارچە نەرسىگە ھەدىدىن زىيادە ئاشقۇنلۇق بىلەن مۇئامىلە قىلىدۇ ۋە مەسئۇلىيەت بىلەن قارايدۇ . يەنە شۇنداق ئالاھىدىكىمىز باركى ھېچقاچان ئۆز ئارا ئېتىراپ قىلىشمايمىز ، ھەمىشە سىرتتىن كەلگەنلەرنىڭ باشقۇرىشىغا بوي سۇنىمىز! ئىسمىنى، جىسمىنى، چىرايىنى كۆرمىگەن بۇلۇڭ پۇچقاقلاردىكى ئىنسانلار سىرلىق ۋە ئاقىل كۆرىنىپ كىتىدۇ، ئەمما ئەتر ...

Read more

ئاكادېمىيە ئورگان تورى ©

Scroll to top